{"id":771,"date":"2025-01-12T23:58:17","date_gmt":"2025-01-12T19:58:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=771"},"modified":"2025-01-12T23:58:17","modified_gmt":"2025-01-12T19:58:17","slug":"imam-elinin-%c9%99-heyati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=771","title":{"rendered":"\u0130MAM \u018fL\u0130N\u0130N (\u0259) H\u018fYATI"},"content":{"rendered":"<div class='epvc-post-count'><span class='epvc-eye'><\/span>  <span class=\"epvc-count\"> 893<\/span><\/div><p style=\"text-align: justify;\">Allah R\u0259sulunun (s) qarda\u015f\u0131, \u0259misi o\u011flu, h\u0259r iki d\u00fcnya xan\u0131mlar\u0131n\u0131n seyyid\u0259si olan Fatimeyi-Z\u0259hran\u0131n (\u0259s) h\u0259yat yolda\u015f\u0131 olan \u018fli (\u0259), \u018fbu Talibin (\u0259) o\u011fludur. \u018fbu Talib (\u0259) Ha\u015fimin, Ha\u015fim d\u0259 \u018fbd\u00fcm\u0259naf\u0131n o\u011fludur. O (\u018fli), v\u0259sil\u0259rin a\u011fas\u0131d\u0131r. K\u00fcny\u0259si \u018fb\u00fclh\u0259s\u0259ndir. 30-cu Ammul-fil ilinin R\u0259c\u0259b ay\u0131n\u0131n on \u00fc\u00e7\u00fcnd\u0259, c\u00fcm\u0259 g\u00fcn\u00fc (\u018fbr\u0259h\u0259nin K\u0259b\u0259 evini da\u011f\u0131tmaq \u00fc\u00e7\u00fcn M\u0259kk\u0259y\u0259 etdiyi h\u00fccumdan otuz il sonra) M\u0259kk\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, K\u0259b\u0259 evind\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdir. Ondan \u0259vv\u0259l v\u0259 sonra he\u00e7 kim Beytullahil-H\u0259r\u0259md\u0259 (K\u0259b\u0259 evind\u0259) d\u00fcnyaya g\u0259lm\u0259mi\u015fdir. Bu da Allah-taalan\u0131n o H\u0259zr\u0259t\u0259 (\u0259) inay\u0259t etdiyi ucal\u0131q, \u0259z\u0259m\u0259t v\u0259 ehtiramd\u0131r. Anas\u0131 Ha\u015fim ibn \u018fbd\u00fcm\u0259naf\u0131n n\u0259slind\u0259n olan Fatim\u0259 binti \u018fs\u0259ddir. O, (\u018flinin (\u0259) anas\u0131 olmaqla yana\u015f\u0131) Allah R\u0259sulu (s) \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 ana kimi idi. Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) onun quca\u011f\u0131nda b\u00f6y\u00fcy\u00fcb, boya-ba\u015fa \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259, Allah r\u0259sulu (s) bu xan\u0131m\u0131n ona etdiyi yax\u015f\u0131l\u0131qlar\u0131 xeyirl\u0259 xat\u0131rlay\u0131rd\u0131. Fatim\u0259 binti \u018fs\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) ilk iman g\u0259tir\u0259nl\u0259rd\u0259n olub m\u00fchacirl\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 (M\u0259din\u0259y\u0259) hicr\u0259t etmi\u015fdir. V\u0259fat etdiyi zaman Allah R\u0259sulu (s) onu \u00f6z k\u00f6n\u0259yi il\u0259 k\u0259f\u0259nl\u0259mi\u015fdir. Q\u0259bir \u0259zab\u0131ndan qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259fn edilm\u0259mi\u015fd\u0259n \u0259vv\u0259l Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) \u00f6z\u00fc onun q\u0259brin\u0259 uzanm\u0131\u015fd\u0131r. Q\u0259br\u0259 qoyulduqdan sonra Allah R\u0259sulu (s) ona o\u011flu M\u00f6minl\u0259rin \u018fmirinin (\u0259) vilay\u0259t v\u0259 imam\u0259tini iqrar etm\u0259sini t\u0259lqin etmi\u015fdir ki, q\u0259bird\u0259 sor\u011ful-sual olundu\u011fu zaman cavab ver\u0259 bilsin. Allah v\u0259 R\u0259sulunun (s) yan\u0131nda sahib oldu\u011fu m\u00f6vqe ona bu q\u0259d\u0259r f\u0259zil\u0259t qazand\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. Bu, b\u00fct\u00fcn tarix\u00e7il\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul olunur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri \u018fli ibn \u018fbi Talib (\u0259) v\u0259 qarda\u015flar\u0131, soy-k\u00f6kl\u0259ri h\u0259r iki t\u0259r\u0259fd\u0259n (ata v\u0259 ana t\u0259r\u0259fd\u0259n) Ha\u015fim ibn \u018fbd\u00fcm\u0259nafa yeti\u015f\u0259n ilk \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259ndirl\u0259r. H\u0259m bu s\u0259b\u0259bd\u0259n, h\u0259m d\u0259 Allah R\u0259sulunun (s) quca\u011f\u0131nda b\u00f6y\u00fcd\u00fcy\u00fc, onun v\u0259rdi\u015f v\u0259 \u0259xlaq\u0131na yiy\u0259l\u0259ndiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u018fli ibn \u018fbi Talib (\u0259) iki \u015f\u0259r\u0259f\u0259 bird\u0259n \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131r. Pey\u011f\u0259mb\u0259r ail\u0259si (\u0259) v\u0259 s\u0259hab\u0259l\u0259ri i\u00e7ind\u0259 Allah v\u0259 R\u0259suluna (s) ilk iman g\u0259tir\u0259n \u015f\u0259xs \u018fli ibn \u018fbi Talibdir (\u0259). Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u0130slama d\u0259v\u0259t etdiyi ilk ki\u015fi d\u0259 odur. O, da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 bu d\u0259v\u0259ti q\u0259bul etmi\u015fdir. O, \u0130slam dininin \u0259sas k\u00f6m\u0259k\u00e7isi olmu\u015f v\u0259 daim m\u00fc\u015frikl\u0259rl\u0259 (din d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri il\u0259) vuru\u015fmu\u015fdur. O, (\u00f6mr\u00fc boyu) iman\u0131 (v\u0259 iman \u0259hlini) m\u00fcdafi\u0259 etmi\u015fdir. Quran\u0131n \u0259mrl\u0259rini v\u0259 h\u00f6kml\u0259rini insanlara \u00e7atd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fdal\u0259tl\u0259 h\u00f6km edib, yax\u015f\u0131l\u0131q v\u0259 ehsan etm\u0259y\u0259 \u0259mr etmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bes\u0259td\u0259n sonra 23 il Allah R\u0259sulu (s) il\u0259 birlikd\u0259 olmu\u015fdur. Bunun 13 ili hicr\u0259td\u0259n \u0259vv\u0259l, M\u0259kk\u0259d\u0259 olmu\u015fdur. O, bu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) \u00fcz ver\u0259n h\u0259r s\u0131x\u0131nt\u0131 v\u0259 b\u0259laya \u015f\u0259rik olmu\u015fdur. Qeyd olunan m\u00fcdd\u0259tin son 10 ilini Allah R\u0259sulu (s) il\u0259 birlikd\u0259 M\u0259din\u0259d\u0259 ke\u00e7irmi\u015fdir. O, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u0259mril\u0259 kafirl\u0259rl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, b\u00fct\u00fcn d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 Allah r\u0259sulunu (s) qorumu\u015fdur. R\u0259sulullaha (s) y\u00f6n\u0259l\u0259n b\u00fct\u00fcn b\u0259lalara qar\u015f\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fc sip\u0259r etmi\u015fdir. Allah-taala R\u0259sulunun (s) ruhunu \u0259la-illiyyin\u0259 ucald\u0131b c\u0259nn\u0259ti-\u0259lada \u00fcst\u00fcn yer verib d\u00fcnyadan apard\u0131\u011f\u0131nda \u0130mam \u018flinin (\u0259) otuz ya\u015f\u0131 var idi. Allah R\u0259sulunun (s) v\u0259fat etdiyi g\u00fcn \u00fcmm\u0259t Onun (\u0259) imaml\u0131\u011f\u0131 (imam\u0259ti) bar\u0259d\u0259 iki d\u0259st\u0259y\u0259 b\u00f6l\u00fcnd\u00fc. Onun (\u0259) t\u0259r\u0259fdarlar\u0131, y\u0259ni B\u0259ni-Ha\u015fimin (Ha\u015fim ibn \u018fbd\u00fcm\u0259naf\u0131n n\u0259slind\u0259n olanlar\u0131n) ham\u0131s\u0131, Salman Farsi, \u018fmmar Yasir, \u018fbuz\u0259r, Miqdad, (bir hadis\u0259d\u0259 etdiyi \u015fahidliyin Allah R\u0259sulu (s) t\u0259r\u0259find\u0259n iki \u015fahidlik kimi q\u0259bul olunan v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u201cZu\u015f-\u015e\u0259had\u0259teyn\u201d (iki \u015fahidlik sahibi) kimi tan\u0131nan) H\u00fczeym\u0259 ibn Sabit, \u018fbu \u018fyyub \u018fnsari, Cabir ibn Abdullah \u018fnsari, \u018fbu S\u0259id Xudri, m\u00fchacirl\u0259r (Pe\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259 (s) birlikd\u0259 M\u0259kk\u0259d\u0259n M\u0259din\u0259y\u0259 hicr\u0259t ed\u0259nl\u0259r) v\u0259 \u0259nsar (M\u0259din\u0259d\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) inan\u0131b m\u00fcs\u0259lman olan v\u0259 \u00f6z k\u00f6m\u0259kl\u0259rini ondan \u0259sirg\u0259m\u0259y\u0259nl\u0259rin ham\u0131s\u0131) Onun (H\u0259zr\u0259t \u018flinin) (\u0259) Pey\u011f\u0259mb\u0259rd\u0259n (s) sonra x\u0259lif\u0259 v\u0259 imam oldu\u011funu deyirdil\u0259r &#8211; \u00e7\u00fcnki o, dig\u0259rl\u0259rind\u0259n daha \u00fcst\u00fcn idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O, b\u00fct\u00fcn f\u0259zil\u0259tl\u0259r\u0259, \u00fcst\u00fcn x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259, elm\u0259 v\u0259 kamilliy\u0259 sahib idi. Allaha iman g\u0259tirm\u0259k yar\u0131\u015f\u0131nda ham\u0131dan \u00f6n\u0259 ke\u00e7mi\u015f, elmd\u0259 b\u00fct\u00fcn m\u00fcs\u0259lmanlardan \u00fcst\u00fcn m\u0259qamda idi. (Din d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri il\u0259) Cihad etm\u0259kd\u0259 onlar \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00fcmun\u0259 olmu\u015fdur. Abidlik, z\u00f6hd, t\u0259qva, xeyir v\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131qda he\u00e7 k\u0259s Onunla (\u0259) b\u0259rab\u0259r ola bilm\u0259zdi. Qohumluq v\u0259 s\u0259hab\u0259likd\u0259 he\u00e7 k\u0259s Allah R\u0259suluna (s) ondan daha yax\u0131n olmam\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allah-taala Qurani-K\u0259rimd\u0259 H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) vilay\u0259tini (v\u0259 imam\u0259tini) a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 bel\u0259 b\u0259yan etmi\u015fdir: <strong>\u201cSizin v\u0259liniz ancaq Allah, Onun Pey\u011f\u0259mb\u0259ri v\u0259 iman g\u0259tir\u0259nl\u0259rdir. O k\u0259sl\u0259r ki, (Allaha) namaz q\u0131l\u0131r v\u0259 r\u00fckuda olduqlar\u0131 halda z\u0259kat verirl\u0259r\u201d (\u201cMaid\u0259\u201d sur\u0259si, 55-ci ay\u0259).<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018flid\u0259n (\u0259) ba\u015fqa he\u00e7 k\u0259sin r\u00fckuda z\u0259kat verm\u0259diyini ham\u0131 bilir (v\u0259 q\u0259bul edir). L\u00fc\u011f\u0259td\u0259 \u201cv\u0259li\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u201c\u00f6vla\u201d m\u0259nas\u0131nda oldu\u011fu he\u00e7 bir ixtilaf olmadan sabit olmu\u015fdur. M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri \u018flinin (\u0259) Qurani-K\u0259rimin a\u00e7\u0131q-a\u015fkar h\u00f6km\u00fc il\u0259 insanlara \u00f6zl\u0259rind\u0259n daha l\u0259yaq\u0259tli v\u0259 \u00fcst\u00fcn olmas\u0131 sabit oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 h\u0259r k\u0259s\u0259 ona ita\u0259t etm\u0259k, Allah v\u0259 R\u0259suluna (s) ita\u0259t etm\u0259k kimi vacibdir. \u00c7\u00fcnki qeyd edil\u0259n ay\u0259d\u0259 Allah v\u0259 R\u0259sulunun (s) m\u00f6minl\u0259r\u0259 \u00f6zl\u0259rind\u0259n daha \u00fcst\u00fcn olmalar\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 buyurulmu\u015fdur. H\u0259zr\u0259t \u018fliy\u0259 (\u0259) ita\u0259t etm\u0259yin h\u00f6km\u00fc d\u0259 eyni \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259dir. Bel\u0259likl\u0259, ay\u0259d\u0259 Allah v\u0259 R\u0259sulundan (s) sonra H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) \u00fcst\u00fcn olmas\u0131 zikr edilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) imam\u0259tinin dig\u0259r d\u0259lili d\u0259 Allah R\u0259sulunun (s) \u0130slam dinin\u0259 d\u0259v\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u018fbd\u00fclm\u00fctt\u0259lib \u00f6vladlar\u0131n\u0131 \u00f6z evin\u0259 y\u0131\u011fd\u0131\u011f\u0131 \u201cY\u0259vmud-Dar\u201d g\u00fcn\u00fc (orada olanlara xitab\u0259n) buyurdu\u011fu bu s\u00f6zl\u0259rdir: \u201c<strong>Kim bu dinin ir\u0259lil\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259n\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259rs\u0259, qarda\u015f\u0131m, v\u0259sim, v\u0259zirim, varisim v\u0259 m\u0259nd\u0259n sonra x\u0259lif\u0259m olacaqd\u0131r\u201d.<\/strong> H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) orada olanlar\u0131n ham\u0131s\u0131ndan ya\u015fca ki\u00e7ik olma\u011f\u0131na baxmayaraq, aya\u011fa qalx\u0131b bel\u0259 dedi: <strong>\u201cEy Allah\u0131n r\u0259sulu, m\u0259n s\u0259n\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259r\u0259m\u201d.<\/strong> <strong>Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) buyurdu: \u201c\u018fyl\u0259\u015f! S\u0259n m\u0259nim qarda\u015f\u0131m, v\u0259sim, v\u0259zirim, varisim v\u0259 m\u0259nd\u0259n sonra x\u0259lif\u0259m olacaqsan\u201d.<\/strong> Bu, H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) Allah R\u0259sulunun (s) yerini tutacaq yegan\u0259 \u015f\u0259xs olma\u011f\u0131na dair a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n bir d\u0259lildir. Dig\u0259r bir d\u0259lil Allah r\u0259sulunun (s) Q\u0259dir-Xum g\u00fcn\u00fc (y\u00fcz mind\u0259n \u00e7ox) m\u00fcs\u0259lmanlara xitab\u0259n buyurdu\u011fu bu s\u00f6zl\u0259rdir: <strong>\u201cM\u0259n siz\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fczd\u0259n daha \u00fcst\u00fcn deyil\u0259mmi?\u201d \u201cB\u0259li, (\u00fcst\u00fcns\u0259n) Allah da buna \u015fahiddir\u201d <\/strong>\u2013 dedil\u0259r. Allah r\u0259sulu (s) bunun ard\u0131nca bel\u0259 buyurdu: <strong>\u201cM\u0259n kimin m\u00f6vlas\u0131yamsa, \u018fli d\u0259 onun m\u00f6vlas\u0131d\u0131r\u201d.<\/strong> Bel\u0259likl\u0259, H\u0259zr\u0259ti Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) Ona (H\u0259zr\u0259t \u018fliy\u0259) (\u0259) ita\u0259t edib, \u0259mrl\u0259rini yerin\u0259 yetirm\u0259yi onlara (m\u00fcs\u0259lmanlara) vacib etmi\u015fdir \u2013 \u00f6z\u00fcn\u0259 ita\u0259t edilm\u0259si kimi (y\u0259ni nec\u0259 Allah t\u0259r\u0259find\u0259n Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) ita\u0259t edib, \u0259mrin\u0259 tabe olmaq vacib edilmi\u015fdirs\u0259, H\u0259zr\u0259t \u018fliy\u0259 (\u0259) d\u0259 ita\u0259t edib, \u0259mrl\u0259rin\u0259 tabe olmaq Allah v\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) t\u0259r\u0259find\u0259n vacib edilmi\u015fdir). Allah r\u0259sulu (s) buna dair (H\u0259zr\u0259t \u018fliy\u0259 (\u0259) ita\u0259t ed\u0259c\u0259kl\u0259rin\u0259 dair) onlardan (m\u00fcs\u0259lmanlardan) iqrar (t\u0259sdiq) alm\u0131\u015f, bu \u015f\u0259kild\u0259 (H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) imam\u0259tini) sabitl\u0259\u015fdirmi\u015fdir, onlar da bunu inkar etm\u0259mi\u015fl\u0259r. Bu da H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) imam\u0259ti, vilay\u0259ti v\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) yerin\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259k yegan\u0259 \u015f\u0259xs olmas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n v\u0259 q\u0259ti d\u0259lill\u0259rind\u0259n biridir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259m\u00e7inin T\u0259buka h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259n zaman Peyg\u0259mb\u0259rin (s) \u018fli (\u0259) bar\u0259d\u0259 s\u00f6yl\u0259diyi ba\u015fqa bir k\u0259lam\u0131 da (\u018flinin (\u0259) imam\u0259tin\u0259 dig\u0259r bir d\u0259lildir). Allah R\u0259sulu (s) buyurur: <strong>\u201cS\u0259nin m\u0259n\u0259 olan nisb\u0259tin Harunun Musaya olan nisb\u0259ti kimidir. Bir f\u0259rql\u0259 ki, m\u0259nd\u0259n sonra pey\u011f\u0259mb\u0259r olmayacaq\u201d.<\/strong> Bu vasit\u0259 il\u0259 (\u018flinin) v\u0259zirlik m\u0259qam\u0131n\u0131, dostlu\u011funu, ham\u0131dan \u00fcst\u00fcn olmas\u0131n\u0131, onun (Pey\u011f\u0259mb\u0259rin) sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda v\u0259 v\u0259fat\u0131ndan sonra cani\u015fini olmas\u0131n\u0131 s\u00fcbut edir. \u00c7\u00fcnki Qurani-K\u0259rim sadalananlar\u0131n ham\u0131s\u0131na, Harunun (\u0259) Musaya (\u0259) olan nisb\u0259ti haqq\u0131nda s\u00f6z a\u00e7ark\u0259n \u015fahidlik edir. (Bel\u0259 ki,) Allah-taala Musan\u0131n (\u0259) hekay\u0259sini dan\u0131\u015fark\u0259n buyurur: <strong>\u201c(Musa dedi:) \u201cM\u0259n\u0259 \u00f6z ail\u0259md\u0259n bir v\u0259zir (k\u00f6m\u0259k\u00e7i) ver, qarda\u015f\u0131m Harunu! Onunla arxam\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir, onu i\u015fim\u0259 ortaq et (ona da pey\u011f\u0259mb\u0259rlik ver) ki, S\u0259ni \u00e7ox t\u0259qdis edib \u015f\u0259nin\u0259 t\u0259rifl\u0259r dey\u0259k v\u0259 S\u0259ni \u00e7ox zikr ed\u0259k. S\u0259n, \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, Bizi g\u00f6r\u00fcrs\u0259n!\u201d (Allah) buyurdu: \u201cDil\u0259diyin s\u0259n\u0259 verildi, ya Musa!\u201d <\/strong>(\u201cTa Ha\u201d sur\u0259si, 29-36- c\u0131 ay\u0259) Bu ay\u0259l\u0259rd\u0259 (Musan\u0131n arxas\u0131n\u0131) h\u0259r bir c\u0259h\u0259td\u0259n onunla (Harunla) m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirdiyini (Haqq-taala) sabit edir. (Amma) cani\u015finliy\u0259 g\u0259linc\u0259, (Allah-taala Quranda buyurur ki,) Musa (\u0259) Haruna (\u0259) dedi: \u201c<strong>S\u0259n tayfam i\u00e7ind\u0259 m\u0259nim x\u0259lif\u0259m ol, (camaat\u0131) islah etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f v\u0259 (yer \u00fcz\u00fcnd\u0259) fitn\u0259-f\u0259sad t\u00f6r\u0259d\u0259nl\u0259rin yolu il\u0259 getm\u0259!\u201d (\u201c\u018fraf\u201d sur\u0259si, 142-ci ay\u0259).<\/strong> Bu ay\u0259 il\u0259 d\u0259 onun (Harunun) xilaf\u0259tini v\u0259 \u00e7ani\u015finliyini sabit edir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">(B\u00fct\u00fcn bunlardan sonra deyirik:) \u201cAllah R\u0259sulu (s), n\u00fcbuvv\u0259t istisna olmaqla, bu m\u0259qamlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri \u018fli (\u0259) \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259rar verdi. (Bel\u0259likl\u0259, b\u00fct\u00fcn bunlar \u018fli (\u0259) \u00fc\u00e7\u00fcn) Allah R\u0259sulunun (s) v\u0259ziri olmaq, ona k\u00f6m\u0259k etm\u0259k vasit\u0259si il\u0259 arxas\u0131n\u0131 q\u00fcvv\u0259tl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 ba\u015fqalar\u0131ndan daha \u00fcst\u00fcn olma\u011f\u0131 sabit edir. \u00c7\u00fcnki (Allah R\u0259sulunun (s) buyurdu\u011fu) bu k\u0259lam b\u00fct\u00fcn bu deyil\u0259nl\u0259ri \u0259hat\u0259 edir. Sonra H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) xilaf\u0259tini h\u0259min b\u0259yanla sabit edir. (Amma) Allah R\u0259sulunun (s) h\u0259yatda oldu\u011fu v\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 zamanda M\u0259din\u0259d\u0259n uzaqda olduqda birba\u015fa olaraq H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) cani\u015finlik m\u0259qam\u0131n\u0131 sabit edir. H\u0259zr\u0259tin (s) v\u0259fat\u0131ndan sonra is\u0259 n\u00fcbuvv\u0259tin sona \u00e7atmas\u0131 (imam\u0259t d\u00f6vran\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131) il\u0259 H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) cani\u015finliyi q\u00fcvv\u0259y\u0259 minir. Ancaq bir \u015f\u0259rtl\u0259 ki, Allah r\u0259sulu (s) buyurur: \u201cM\u0259nd\u0259n sonra pey\u011f\u0259mb\u0259rlik yoxdur\u201d. (Amma Harunun (\u0259) ba\u015fqa m\u0259qamlar\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n cani\u015finliyi, Musan\u0131n (\u0259) \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra oldu\u011fu kimi H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 sabit olur).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) \u015f\u0259had\u0259ti <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00f6minl\u0259rin \u0259miri \u018fli (\u0259) hicr\u0259tin 40-c\u0131 ilind\u0259, Ramazan ay\u0131n\u0131n iyirmi birin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n c\u00fcm\u0259 gec\u0259si \u015f\u0259hid olmu\u015fdur. H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) \u018fbd\u00fcrr\u0259hman ibn M\u00fclc\u0259m Muradinin Kuf\u0259 m\u0259scidind\u0259 vurdu\u011fu q\u0131l\u0131nc z\u0259rb\u0259sinin n\u0259tic\u0259sind\u0259 v\u0259fat etmi\u015fdir. O H\u0259zr\u0259t (\u0259) Ramazan ay\u0131n\u0131n on doqquzuncu gec\u0259si s\u00fcbh namaz\u0131n\u0131 q\u0131lmaq \u00fc\u00e7\u00fcn evind\u0259n \u00e7\u0131x\u0131b, m\u0259scid\u0259 g\u0259lib yatanlar\u0131 oyadark\u0259n, yatanlar aras\u0131nda olan, ax\u015famdan b\u0259ri \u0130mam\u0131 (\u0259) g\u00f6zl\u0259y\u0259n v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc yatm\u0131\u015f kimi aparan m\u0259lun qatil q\u0259fild\u0259n z\u0259h\u0259rli q\u0131l\u0131nc\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib \u0130mam\u0131n (\u0259) ba\u015f\u0131na (z\u0259rb\u0259) endirdi. H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) bu z\u0259rb\u0259nin n\u0259tic\u0259sind\u0259 19-cu g\u00fcn, 20-ci g\u00fcn\u00fcn g\u00fcnd\u00fcz v\u0259 gec\u0259si, 21-ci gec\u0259nin \u00fc\u00e7d\u0259-bir hiss\u0259sini ya\u015fay\u0131b, d\u00fcnyadan k\u00f6\u00e7d\u00fc v\u0259 Allah-taalaya qovu\u015fdu. H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) bel\u0259 bir hadis\u0259nin olaca\u011f\u0131n\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n camaata x\u0259b\u0259r vermi\u015fdi. \u0130mam\u0131n (\u0259) ist\u0259yil\u0259 q\u00fcsl v\u0259 k\u0259f\u0259nl\u0259m\u0259 i\u015fl\u0259rini o\u011fullar\u0131 \u0130mam H\u0259s\u0259n v\u0259 \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) \u00f6z \u00f6hd\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fcl\u0259r. H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) c\u0259naz\u0259sini Kuf\u0259nin \u201cN\u0259c\u0259f\u201d adlanan t\u0259r\u0259fin\u0259 apar\u0131b d\u0259fn etdil\u0259r. H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) \u00f6z\u00fcnd\u0259n sonra \u00dcm\u0259yy\u0259 o\u011fullar\u0131n\u0131n hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yini v\u0259 onlar\u0131n ona qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilikl\u0259rini, onlar\u0131n v\u0259ziyy\u0259ti hara aparacaqlar\u0131n\u0131 bilirdi. \u00dcm\u0259yy\u0259 o\u011fullar\u0131n\u0131n da\u015f\u0131d\u0131qlar\u0131 pis niyy\u0259tl\u0259ri s\u0259b\u0259bil\u0259 daim pis i\u015fl\u0259r yerin\u0259 yetir\u0259c\u0259kl\u0259rini v\u0259 pak ail\u0259si (\u018fhli-Beyt) haqq\u0131nda pis s\u00f6zl\u0259r i\u015fl\u0259tm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259rini d\u0259 \u00e7ox yax\u015f\u0131 bilirdi. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u00dcm\u0259yy\u0259 o\u011fullar\u0131n\u0131n s\u0259lt\u0259n\u0259ti da\u011f\u0131l\u0131b, Abbasil\u0259r hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r \u0130mam\u0131n (\u0259) m\u0259zar\u0131 gizli qal\u0131rd\u0131. Abbasil\u0259r d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u0130mam Sadiq (\u0259) M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri \u018flinin (\u0259) m\u0259zar\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. H\u0259min vaxt M\u0259nsur D\u0259vaniqi Kuf\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n \u00fc\u00e7 m\u0259nzillik m\u0259saf\u0259d\u0259 olan \u011e\u0259riyd\u0259 idi. \u0130mam Sadiq (\u0259) onunla g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 ged\u0259rk\u0259n \u0130mam \u018flinin (\u0259) \u015f\u0259raf\u0259tli m\u0259zar\u0131n\u0131 ziyar\u0259t etmi\u015f v\u0259 bel\u0259c\u0259, \u015fi\u0259l\u0259r o m\u00fcbar\u0259k t\u00fcrb\u0259tin yerini \u00f6yr\u0259nmi\u015fl\u0259r. H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) d\u00fcnyadan k\u00f6\u00e7\u00fcb, bir an bel\u0259 qafil olmad\u0131\u011f\u0131 R\u0259bbin\u0259 qovu\u015fdu\u011fu vaxt 63 ya\u015f\u0131nda idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) h\u0259r k\u0259sd\u0259n \u0259vv\u0259l Allah v\u0259 Onun R\u0259suluna (s) iman g\u0259tirm\u0259si haqq\u0131nda <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fb\u00fclc\u0259y\u015f M\u00fcz\u0259ff\u0259r ibn Muh\u0259mm\u0259d B\u0259lxi m\u0259n\u0259 \u018fbu B\u0259kr ibn \u018fhm\u0259d ibn \u018fbu S\u0259licd\u0259n, o, \u018fb\u00fclh\u0259s\u0259n \u018fhm\u0259d ibn Qasim B\u0259rqid\u0259n, o, \u018fbd\u00fcrr\u0259hman ibn Salih \u018fzdid\u0259n, o, S\u0259id ibn Heys\u0259md\u0259n, o, \u018fs\u0259d ibn \u00dcbeyd\u0259d\u0259n, o, Y\u0259hya ibn Atif ibn Qeysd\u0259n, o da \u00f6z atas\u0131ndan bel\u0259 n\u0259ql etmi\u015fdir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cH\u0259zr\u0259ti Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) \u00f6z n\u00fcbuvv\u0259tini elan etm\u0259mi\u015fd\u0259n \u0259vv\u0259l Abbas ibn \u018fbd\u00fclm\u00fctt\u0259libl\u0259 bir yerd\u0259 oturmu\u015fdum. Bir g\u0259nc g\u0259lib, g\u00f6y\u0259 baxd\u0131. G\u00fcn\u0259\u015f halqalanm\u0131\u015fd\u0131 (g\u00fcnorta olmu\u015fdu). O, \u00fcz\u00fcn\u00fc K\u0259b\u0259y\u0259 t\u0259r\u0259f tutub namaz q\u0131lma\u011fa ba\u015flad\u0131. Bir o\u011flan u\u015fa\u011f\u0131 g\u0259lib, onun sa\u011f t\u0259r\u0259find\u0259 dayand\u0131. Sonra bir qad\u0131n onlar\u0131n arxalar\u0131nda dayand\u0131. G\u0259nc r\u00fckuya \u0259yil\u0259nd\u0259, onlar da r\u00fckuya \u0259yildil\u0259r. G\u0259nc s\u0259cd\u0259 ed\u0259nd\u0259, onlar da s\u0259cd\u0259 etdil\u0259r. M\u0259n Abbas ibn \u018fbd\u00fclm\u00fctt\u0259lib\u0259 dedim: \u201cEy Abbas, bu (etdikl\u0259ri), b\u00f6y\u00fck i\u015fdir\u201d. Abbas dedi: \u201cB\u0259li. Bunlar\u0131n kim oluqlar\u0131n\u0131 bilirs\u0259nmi? O g\u0259nc Abdullah\u0131n o\u011flu Muh\u0259mm\u0259ddir (s). Onun yan\u0131ndak\u0131 u\u015faq dig\u0259r qarda\u015f\u0131m \u018fbu Talibin o\u011flu \u018flidir (\u0259). O qad\u0131n is\u0259, Muh\u0259mm\u0259din (s) yolda\u015f\u0131, H\u00fcv\u0259ylidin q\u0131z\u0131 X\u0259dic\u0259dir (\u0259). Bu qarda\u015f\u0131m o\u011flu m\u0259n\u0259 bel\u0259 dedi: \u201cG\u00f6yl\u0259rin v\u0259 yerin yarad\u0131c\u0131s\u0131 olan Allah var\u201d. Onun oldu\u011fu din\u0259 Allah \u0259mr etmi\u015fdir. Allaha and olsun ki, yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 bu \u00fc\u00e7 n\u0259f\u0259rd\u0259n ba\u015fqa bu dind\u0259 olan yoxdur\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fbu H\u0259fsin \u00d6m\u0259r ibn Muh\u0259mm\u0259d S\u0259yr\u0259fi m\u0259n\u0259 Muh\u0259mm\u0259d ibn \u018fhm\u0259d ibn \u018fbu S\u0259lcd\u0259n, o, \u018fhm\u0259d ibn Muh\u0259mm\u0259d Qasim B\u0259rqid\u0259n, o, \u018fbu Salih S\u0259hl ibn Salihd\u0259n, o, \u018fbu M\u00fc\u0259mm\u0259r Abbas ibn \u018fbd\u00fcss\u0259m\u0259dd\u0259n, o da \u018fn\u0259s ibn Malikd\u0259n Allah R\u0259sulunun (s) bel\u0259 buyurdu\u011funu n\u0259ql etmi\u015fdir: \u201cM\u0259l\u0259kl\u0259r m\u0259n\u0259 v\u0259 \u018fliy\u0259 yeddi il salavat oxuyublar, \u00e7\u00fcnki h\u0259min m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 s\u0259maya \u201cLa ilah\u0259 ill\u0259llah v\u0259 Muh\u0259mm\u0259d\u0259n R\u0259sulullah\u201d \u015f\u0259had\u0259ti m\u0259n v\u0259 \u018flid\u0259n ba\u015fqa he\u00e7 k\u0259sd\u0259n ucalmam\u0131\u015fd\u0131r (y\u0259ni m\u0259n v\u0259 \u018flid\u0259n ba\u015fqa he\u00e7 k\u0259s Allah\u0131n dinin\u0259 iman g\u0259tirm\u0259mi\u015fdi)\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) elm bax\u0131m\u0131ndan \u00fcmm\u0259tin \u0259n \u00fcst\u00fcn\u00fc olmas\u0131 bar\u0259d\u0259 olan x\u0259b\u0259rl\u0259r<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fb\u00fclh\u0259s\u0259n Muh\u0259mm\u0259d ibn C\u0259f\u0259r T\u0259mimi N\u0259hvi, Muh\u0259mm\u0259d ibn Qasim M\u00fcharibi B\u0259zzazdan, o, Hi\u015fam ibn Yunus N\u0259h\u015f\u0259lid\u0259n, o, Aiz ibn H\u0259bibd\u0259n, o da (\u00f6z s\u0259n\u0259di il\u0259) \u0130bn Abbas\u0131n bel\u0259 dediyini n\u0259ql edir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cAllah R\u0259sulu (s) buyurdu: \u201c\u018fli ibn \u018fbi Talib \u00fcmm\u0259timin \u0259n elmlisidir. O, m\u0259nd\u0259n sonra (\u00fcmm\u0259timin) ixtilafa d\u00fc\u015fd\u00fckl\u0259ri m\u00f6vzularda h\u00f6km verm\u0259kd\u0259 onlar\u0131n \u0259n elmlisidir\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muh\u0259mm\u0259d ibn \u018fmr C\u00fcabi (\u00f6z s\u0259n\u0259di il\u0259) \u018fbu S\u0259id Xudrid\u0259n bel\u0259 n\u0259ql edir: \u201cAllah R\u0259sulunun (s) bel\u0259 buyurdu\u011funu e\u015fitdim: \u201cM\u0259n elmin \u015f\u0259h\u0259riy\u0259m, \u018fli d\u0259 o \u015f\u0259h\u0259rin qap\u0131s\u0131d\u0131r. Kim elmi axtarsa, \u018flid\u0259n \u00f6yr\u0259nm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muh\u0259mm\u0259d ibn \u018fmr C\u00fcabi (\u00f6z s\u0259n\u0259di il\u0259) Abdullah ibn M\u0259suddan bel\u0259 n\u0259ql edir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cAllah r\u0259sulu (s) \u018fli ibn \u018fbi Talibi (\u0259) \u00f6z h\u00fczuruna \u00e7a\u011f\u0131raraq, onunla bir m\u00fcdd\u0259t t\u0259kb\u0259t\u0259k qald\u0131. \u018fli (\u0259) \u00e7\u00f6l\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131qdan sonra, ondan Allah R\u0259sulu (s) il\u0259 n\u0259 dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 soru\u015fdum. \u018fli (\u0259) buyurdu: \u201cAllah R\u0259sulu (s) m\u0259n\u0259 elmin min qap\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259tdi. H\u0259r qap\u0131dan \u00fcz\u00fcm\u0259 min qap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) f\u0259zil\u0259t v\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u0259 dair bir ne\u00e7\u0259 h\u0259dis<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muh\u0259mm\u0259d ibn \u018fym\u0259n, \u0130bn Abbas\u0131n qulu olan \u018fbu Hazimd\u0259n bu h\u0259disi e\u015fitdiyini n\u0259ql edir: \u201cAllah R\u0259sulunun (s) \u018fli ibn \u018fbi Talib\u0259 (\u0259) bel\u0259 buyurdu\u011funu e\u015fitdim: \u201cEy \u018fli! S\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 davaya \u00e7\u0131xanlara s\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fcn yeddi m\u0259ziyy\u0259tinl\u0259 \u00fcst\u00fcn g\u0259l\u0259rs\u0259n ki, bu m\u0259ziyy\u0259tl\u0259r onlar\u0131n he\u00e7 birind\u0259 yoxdur: 1) S\u0259n m\u0259n\u0259 iman g\u0259tir\u0259n ilk \u015f\u0259xss\u0259n; 2) (S\u0259n din d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259riyl\u0259) d\u00f6y\u00fc\u015fm\u0259k v\u0259 cihad etm\u0259kd\u0259 h\u0259r k\u0259sd\u0259n daha \u00fcst\u00fcns\u0259n; 3) S\u0259n Allah\u0131n g\u00fcnl\u0259rini ham\u0131dan daha yax\u015f\u0131 bilirs\u0259n; 4) S\u0259n Allah\u0131n \u0259hdin\u0259 v\u0259fa etm\u0259kd\u0259 ham\u0131dan v\u0259fal\u0131san; 5) S\u0259n camaata qar\u015f\u0131 h\u0259r k\u0259sd\u0259n \u00e7ox sevgi b\u0259sl\u0259yirs\u0259n; 6) S\u0259n (beyt\u00fcl-mal\u0131) b\u0259rab\u0259r b\u00f6lm\u0259kd\u0259 h\u0259r k\u0259sd\u0259n daha yax\u015f\u0131san; 7) S\u0259n f\u0259zil\u0259t bax\u0131m\u0131ndan Allah\u0131n yan\u0131nda h\u0259r k\u0259sd\u0259n daha \u00fcst\u00fcns\u0259n\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cabir ibn Abdullah \u018fnsari Pey\u011f\u0259mb\u0259rd\u0259n (s) H\u0259zr\u0259t \u018fli (\u0259) haqq\u0131nda soru\u015fduqda, Allah R\u0259sulu (s) bel\u0259 buyurmu\u015fdur: \u201cO, b\u0259\u015f\u0259rin \u0259n xeyirlisidir. Yaln\u0131z kafir onun bar\u0259sind\u0259 \u015f\u0259kk ed\u0259 bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259ti \u018fliy\u0259 (\u0259) dost olma\u011f\u0131n iman, d\u00fc\u015fm\u0259n olma\u011f\u0131n is\u0259 nifaq (m\u00fcnafiqlik) \u0259lam\u0259ti olmas\u0131na dair h\u0259disl\u0259r<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cHafiz ibn Ciabi\u201d kimi tan\u0131nan \u018fbu B\u0259kr Muh\u0259mm\u0259d ibn \u00d6m\u0259r (\u00f6z istinad\u0131na \u0259sas\u0259n) m\u0259n\u0259 Z\u0259rr ibn H\u00fcb\u0259y\u015fin bu h\u0259disini(n \u00fcz\u00fcn\u00fc) k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fc: \u201cH\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) minb\u0259rd\u0259n bel\u0259 buyurdu\u011funu e\u015fitdim: \u201cToxumu yarana v\u0259 insan\u0131 yaradana and olsun ki, Allah R\u0259sulu (s) m\u0259n\u0259 bel\u0259 buyurmu\u015fdur: \u201cS\u0259ni yaln\u0131z m\u00f6min sev\u0259r v\u0259 s\u0259ninl\u0259 yaln\u0131z m\u00fcnafiq d\u00fc\u015fm\u0259n olar\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muh\u0259mm\u0259d ibn M\u00fcz\u0259ff\u0259r B\u0259zzaz da (\u00f6z s\u0259n\u0259di il\u0259) M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri \u018flinin (\u0259) bel\u0259 buyurdu\u011funu n\u0259ql etmi\u015fdir: \u201cAllah R\u0259sulu (s) m\u0259n\u0259 bel\u0259 buyurmu\u015fdur: \u201cS\u0259ni yaln\u0131z m\u00f6min sev\u0259r v\u0259 s\u0259ninl\u0259 yaln\u0131z m\u00fcnafiq d\u00fc\u015fm\u0259n olar\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) davam\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n s\u0259ad\u0259t \u0259hli olmalar\u0131na dair h\u0259disl\u0259r<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fbu Abdullah Muh\u0259mm\u0259d ibn \u0130mran M\u0259rzubani (\u00f6z s\u0259n\u0259di il\u0259) Cabir ibn Y\u0259zidd\u0259n, o da \u0130mam Muh\u0259mm\u0259d Baqird\u0259n (\u0259) bel\u0259 n\u0259ql edir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cAllah R\u0259sulunun (s) z\u00f6vc\u0259si \u00dcmm\u00fc S\u0259l\u0259m\u0259d\u0259n \u018fli ibn \u018fbi Talib (\u0259) haqq\u0131nda soru\u015fdular. \u00dcmm\u00fc S\u0259l\u0259m\u0259 cavabda dedi: \u201cAllah R\u0259sulunun (s) \u018fli (\u0259) v\u0259 \u015fi\u0259l\u0259rinin s\u0259ad\u0259t \u0259hli olduqlar\u0131n\u0131 buyurdu\u011funu e\u015fitdim\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fbu Abdullah Muh\u0259mm\u0259d ibn \u0130mran M\u0259rzubani ba\u015fqa bir m\u0259nb\u0259y\u0259 istinadla \u018fn\u0259s ibn Malikin bel\u0259 dediyini n\u0259ql edir:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cAllah R\u0259sulu (s) buyurur: \u201c\u00dcmm\u0259timd\u0259n yetmi\u015f min n\u0259f\u0259r he\u00e7 bir haqq-hesab olmadan v\u0259 h\u0259r-hans\u0131 bir \u0259zaba u\u011framadan C\u0259nn\u0259t\u0259 gir\u0259c\u0259k\u201d. Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) bu s\u00f6zl\u0259rd\u0259n sonra \u00fcz\u00fcn\u00fc \u018fliy\u0259 (\u0259) \u00e7evirib, bel\u0259 buyurdu: \u201cOnlar s\u0259nin \u015fi\u0259l\u0259rindir v\u0259 s\u0259n onlar\u0131n imam\u0131san (r\u0259hb\u0259ris\u0259n)\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Allah R\u0259sulunun (s) sa\u011f ik\u0259n H\u0259zr\u0259t \u018flini (\u0259) \u201c\u018fmir\u0259lm\u00f6minin\u201d adland\u0131rmas\u0131na dair h\u0259dis<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allah R\u0259sulu (s) m\u0259n\u0259 v\u0259 aralar\u0131nda \u018fbu B\u0259kr, \u00d6m\u0259r, T\u0259lh\u0259 v\u0259 Z\u00fcbeyr olan bir qrup insana \u0259mr ed\u0259r\u0259k bel\u0259 buyurdu: \u201c\u018fliy\u0259 \u201c\u018fmir\u0259l-m\u00f6minin (M\u00f6minl\u0259rin \u018fmiri)\u201d \u2013 dey\u0259 salam verin\u201d. Biz d\u0259 Allah R\u0259sulu (s) sa\u011f ik\u0259n (\u018fliy\u0259) bel\u0259 salam verirdik\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) \u00f6vladlar\u0131, onlar\u0131n say\u0131 v\u0259 adlar\u0131 haqq\u0131nda q\u0131sa m\u0259lumat <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) iyirmi yeddi o\u011flu v\u0259 q\u0131z\u0131 olmu\u015fdur. (Onlar\u0131n adlar\u0131 bel\u0259dir:) H\u0259s\u0259n (\u0259), H\u00fcseyn (\u0259), Zeyn\u0259bi-k\u00fcbra (b\u00f6y\u00fck), Zeyn\u0259bi-su\u011fra (ki\u00e7ik) &#8211; k\u00fcny\u0259si \u00dcmm\u00fc G\u00fcls\u00fcm. Bu d\u00f6rd n\u0259f\u0259rin anas\u0131 al\u0259ml\u0259rin xan\u0131mlar\u0131n\u0131n seyyid\u0259si, pey\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259rin sonuncusu H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) q\u0131z\u0131 Fatim\u0259 (\u0259s) olmu\u015fdur. (Dig\u0259r \u00f6vlad\u0131) K\u00fcny\u0259si \u018fb\u00fclqasim olan Muh\u0259mm\u0259ddir. Onun anas\u0131 C\u0259f\u0259r ibn Qeys H\u0259n\u0259finin q\u0131z\u0131 olan Xul\u0259 olmu\u015fdur. (Daha sonra) \u00d6m\u0259r v\u0259 R\u00fcq\u0259yyad\u0131r. Onlar d\u00fcnyaya \u0259kiz g\u0259lmi\u015fl\u0259r v\u0259 analar\u0131 R\u0259bi\u0259nin q\u0131z\u0131 \u00dcmm\u00fc H\u0259bibdir. Abbas, C\u0259f\u0259r, Osman v\u0259 Abdullah qarda\u015flar\u0131 \u0130mam H\u00fcseynl\u0259 (\u0259) K\u0259rb\u0259lada \u015f\u0259hid olmu\u015flar. Onlar\u0131n analar\u0131 \u00dcmm\u00fcl-b\u0259nin k\u00fcny\u0259li Fatim\u0259 binti H\u0259zzam ibn Xalid Dar\u0259m olmu\u015fdur. (Dig\u0259r \u00f6vladlar\u0131) K\u00fcny\u0259si \u018fbu B\u0259kr olan Muh\u0259mm\u0259d \u0259s\u011f\u0259r (ki\u00e7ik) v\u0259 \u00dcbeydullah qarda\u015flar\u0131 H\u00fcseynl\u0259 (\u0259) birlikd\u0259 Tafda (K\u0259rb\u0259lada) \u015f\u0259hid olmu\u015flar. Analar\u0131 M\u0259sud Dar\u0259miyy\u0259nin q\u0131z\u0131 Leylad\u0131r. (Daha bir \u00f6vlad\u0131) Y\u0259hyad\u0131r ki, anas\u0131 \u00dcmeys X\u0259s\u0259miyy\u0259nin q\u0131z\u0131 \u018fsma olmu\u015fdur. \u00dcmm\u00fcl-H\u0259s\u0259n v\u0259 R\u0259ml\u0259 (H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) dig\u0259r \u00f6vladlar\u0131d\u0131r ki,) analar\u0131 \u00dcrv\u0259 ibn M\u0259sud S\u0259q\u0259finin q\u0131z\u0131 \u00dcmm\u00fc S\u0259iddir. (H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) dig\u0259r \u00f6vladlar\u0131 olan) N\u0259fis\u0259, Zeyn\u0259bi-s\u0259\u011fir\u0259 (ki\u00e7ik), R\u00fcq\u0259yya-s\u0259\u011fir\u0259 (ki\u00e7ik), \u00dcmm\u00fc Hani, \u00dcmm\u00fc K\u0259ram v\u0259 k\u00fcny\u0259si \u00dcmm\u00fc C\u0259f\u0259r olan C\u0259man\u0259tin analar\u0131 \u018fmam\u0259, \u00dcmm\u00fc S\u0259l\u0259m\u0259, M\u0259ymun\u0259, X\u0259dic\u0259 v\u0259 Fatim\u0259 olmu\u015fdur. \u015ei\u0259l\u0259rin aras\u0131nda el\u0259l\u0259ri vard\u0131r ki, bel\u0259 deyirl\u0259r: \u201cPey\u011f\u0259mb\u0259rd\u0259n (s) sonra Fatim\u0259nin (\u0259) bir u\u015fa\u011f\u0131 t\u0259l\u0259f oldu. Hans\u0131 ki, Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda onun ad\u0131n\u0131 \u201cM\u00f6hs\u00fcn\u201d (Muhsin) qoymu\u015fdu\u201d. Bu deyil\u0259n (u\u015faqla) birlikd\u0259 H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) \u00f6vladlar\u0131n\u0131n say\u0131 iyirmi s\u0259kkiz\u0259 \u00e7at\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259r \u015feyi bil\u0259n Allah-taalad\u0131r!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259nb\u0259: <strong>\u015eeyx M\u00fcfid, \u018fl-\u0130r\u015fad, 1-ci \u0130mam H\u0259zr\u0259ti \u018fmir\u0259lm\u00f6minin \u018fli ibn \u018fbu Talibin h\u0259yat\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fc <\/strong>(C\u00fczi redakt\u0259 il\u0259)<strong><br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p>\u0130stinad: <strong>www.ahlibeyt-maarifi.com<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>893Allah R\u0259sulunun (s) qarda\u015f\u0131, \u0259misi o\u011flu, h\u0259r iki d\u00fcnya xan\u0131mlar\u0131n\u0131n seyyid\u0259si olan Fatimeyi-Z\u0259hran\u0131n (\u0259s) h\u0259yat yolda\u015f\u0131 olan \u018fli (\u0259), \u018fbu Talibin (\u0259) o\u011fludur. \u018fbu Talib (\u0259) Ha\u015fimin, Ha\u015fim d\u0259 \u018fbd\u00fcm\u0259naf\u0131n o\u011fludur. O (\u018fli), v\u0259sil\u0259rin a\u011fas\u0131d\u0131r. K\u00fcny\u0259si \u018fb\u00fclh\u0259s\u0259ndir. 30-cu Ammul-fil ilinin R\u0259c\u0259b ay\u0131n\u0131n on \u00fc\u00e7\u00fcnd\u0259, c\u00fcm\u0259 g\u00fcn\u00fc (\u018fbr\u0259h\u0259nin K\u0259b\u0259 evini da\u011f\u0131tmaq \u00fc\u00e7\u00fcn M\u0259kk\u0259y\u0259 etdiyi h\u00fccumdan otuz [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,7],"tags":[15],"class_list":["post-771","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-alullah","category-tarix","tag-imam-eli-"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=771"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":774,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions\/774"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}