{"id":805,"date":"2025-01-16T16:00:20","date_gmt":"2025-01-16T12:00:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=805"},"modified":"2025-01-16T16:20:05","modified_gmt":"2025-01-16T12:20:05","slug":"imam-museyi-kazimin-%c9%99-heyati-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=805","title":{"rendered":"\u0130MAM MUSEY\u0130-KAZ\u0130M\u0130N (\u0259) H\u018fYATI &#8211; 2"},"content":{"rendered":"<div class='epvc-post-count'><span class='epvc-eye'><\/span>  <span class=\"epvc-count\"> 857<\/span><\/div><p style=\"text-align: justify;\"><strong>HARUNUN M\u00d6VLA \u018fL\u0130 (\u0259) XAN\u018fDANINA QAR\u015eI ETD\u0130Y\u0130 Z\u00dcLML\u018fR<\/strong><br \/>\nHarun, \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131n\u0131n Abbasil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparmas\u0131ndan \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kirdi v\u0259 h\u0259r nec\u0259 olursa olsun, xalq\u0131 \u018fli (\u0259) ail\u0259sind\u0259n ay\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. \u015eairl\u0259r\u0259 \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131 haqq\u0131nda yaramaz s\u00f6zl\u0259r dem\u0259k v\u0259 onlar\u0131 istehza etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7oxlu pul verirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015ei\u0259 v\u0259 \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131 olan seyidl\u0259ri Ba\u011fdaddan M\u0259din\u0259y\u0259 s\u00fcrg\u00fcn etdi v\u0259 onlardan \u00e7oxunu \u00f6ld\u00fcrtd\u00fc. Harunun Xorasandak\u0131 n\u00fcmay\u0259nd\u0259si H\u0259mid ibn Q\u0259ht\u0259b\u0259, Abdullah B\u0259zzaz Ni\u015faburiy\u0259 bel\u0259 n\u0259ql etmi\u015fdir: \u201cHarunun Tusda bir ba\u011f\u0131 var idi v\u0259 h\u0259r il oraya g\u0259lirdi. Yen\u0259 bir d\u0259f\u0259 ora g\u0259ldikd\u0259 gec\u0259yar\u0131s\u0131 m\u0259ni \u00e7a\u011f\u0131rtd\u0131r\u0131b bel\u0259 dedi: \u201cM\u0259n\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r v\u0259fal\u0131san?\u201d Dedim: \u201dCan\u0131m\u0131, mal\u0131m\u0131 siz\u0259 f\u0259da ed\u0259r\u0259m.\u201d Dedi: \u201cDaha n\u0259yi?\u201d Dedim: \u201cNamusumu, arvad-u\u015fa\u011f\u0131m\u0131.\u201d Dedi: \u201cDaha n\u0259yi?\u201d Dedim: \u201cDinimi, m\u0259zh\u0259bimi.\u201d Harun ba\u015f\u0131n\u0131 qald\u0131r\u0131b uca s\u0259sl\u0259 g\u00fcl\u00fcb dedi: \u201c\u0130st\u0259diyimi dedin!\u201d Onda bu q\u0131l\u0131nc\u0131 al, m\u0259nim n\u00f6k\u0259rimin s\u0259n\u0259 \u0259mr etdiyin\u0259 ita\u0259t et!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Harunun n\u00f6k\u0259ri m\u0259ni \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131ndan altm\u0131\u015f n\u0259f\u0259rin h\u0259bs olunaraq saxlan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir ev\u0259 apard\u0131. Sonra h\u0259bsd\u0259 olanlar\u0131 bir-bir \u00e7\u0131xard\u0131b m\u0259n\u0259 h\u0259min adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259yimi \u0259mr edirdi. M\u0259n d\u0259 \u0259mri yerin\u0259 yetirirdim. Onlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fckd\u0259n sonra meyidl\u0259rini qabaqcadan h\u0259y\u0259td\u0259 qaz\u0131lm\u0131\u015f quyuya atd\u0131m. Ey dost! H\u0259r vaxt bu hadis\u0259 yad\u0131ma d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259 b\u00fct\u00fcn b\u0259d\u0259nim titr\u0259yir.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Harun b\u00fct\u00fcn bu el\u0259dikl\u0259ri azm\u0131\u015f kimi, h\u0259tta \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) m\u0259zar\u0131 v\u0259 \u0259traf\u0131ndak\u0131 evl\u0259rin u\u00e7urdulmas\u0131n\u0131 da \u0259mr verdi. Bununla da xalq\u0131n oraya ziyar\u0259t\u0259 getm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq ist\u0259yirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130MAM MUSEY\u0130-KAZ\u0130M\u0130N (\u0259) M\u00dcXAL\u0130F\u018fT\u0130<\/strong><br \/>\nT\u0259biidir ki, \u0130mam Museyi-Kazim (\u0259) bel\u0259 bir q\u0259ddar v\u0259 cinay\u0259tkar hakimiyy\u0259tl\u0259 sazi\u015f ed\u0259 bilm\u0259zdi, o H\u0259zr\u0259t (\u0259) b\u00fct\u00fcn bu \u00e7irkin \u0259m\u0259ll\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6z etiraz s\u0259sini y\u00fcks\u0259ldirdi. \u0130mam (\u0259) m\u00fcnasib bildiyi h\u0259r yerd\u0259 Harunun \u00e7irkin \u0259m\u0259ll\u0259rini say\u0131b onu xalq i\u00e7ind\u0259 r\u00fcsvay edirdi. \u00d6z dostlar\u0131na da \u0259mr edirdi ki, Haruna he\u00e7 bir k\u00f6m\u0259k etm\u0259sinl\u0259r. O c\u00fcml\u0259d\u0259n dostlar\u0131ndan biri S\u0259fvana bel\u0259 buyurmu\u015fdu: \u201cS\u0259n h\u0259r bax\u0131mdan yax\u015f\u0131 adamsan, t\u0259kc\u0259 d\u0259v\u0259l\u0259rini Haruna kiray\u0259 verm\u0259kd\u0259n ba\u015fqa.\u201d S\u0259fvan \u201cM\u0259n \u00f6z d\u0259v\u0259l\u0259rimi yaln\u0131z h\u0259cc s\u0259f\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn kiray\u0259 verir\u0259m v\u0259 \u00f6z\u00fcm d\u0259 karvanla gedir\u0259m\u201d \u2013 dedikd\u0259 H\u0259zr\u0259t (\u0259) buyurdu: \u201cEy S\u0259fvan! D\u0259v\u0259l\u0259rin qay\u0131danacan Harunun diri qal\u0131b kiray\u0259 pulunu ondan alma\u011f\u0131n\u0131 ist\u0259mirs\u0259nmi?\u201d<br \/>\nS\u0259fvan dedi: \u201dB\u0259li!\u201c<br \/>\nH\u0259zr\u0259t (\u0259) buyurdu: \u201cH\u0259r k\u0259s bir z\u00fclmkar\u0131n diri qalmas\u0131n\u0131 arzu ets\u0259 zal\u0131mlardan say\u0131lar.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u0259fvan h\u0259cc\u0259 getm\u0259k ist\u0259y\u0259n x\u0259lif\u0259nin y\u00fck\u00fcn\u00fc d\u0259v\u0259l\u0259ri il\u0259 da\u015f\u0131maq \u00fc\u00e7\u00fcn Harunla m\u00fcqavil\u0259 ba\u011flamas\u0131na baxmayaraq, \u0130mam\u0131n (\u0259) s\u00f6z\u00fcn\u00fc e\u015fitdikd\u0259n sonra d\u0259v\u0259l\u0259rini satd\u0131. Harun onu \u00e7a\u011f\u0131rtd\u0131r\u0131b q\u0131nad\u0131 v\u0259 d\u0259v\u0259l\u0259rini n\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 satd\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bini israrla soru\u015fdu, lakin S\u0259fvan s\u0259b\u0259bini dem\u0259di. N\u0259hay\u0259t Harun \u0259hvalat\u0131 \u00f6yr\u0259nib ona dedi: \u201c\u018fg\u0259r dost olmasayd\u0131q, d\u0259rhal \u0259mr ed\u0259rdim ki, s\u0259ni \u00f6ld\u00fcrs\u00fcnl\u0259r. M\u0259n yax\u015f\u0131 bilir\u0259m ki, kimin \u0259mri il\u0259 bu i\u015fi g\u00f6rm\u00fcs\u0259n. Musa ibn C\u0259f\u0259r bu \u0259mri s\u0259n\u0259 veribdir.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130mam\u0131n (\u0259) Harunun qar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00f6hk\u0259m dayand\u0131\u011f\u0131na v\u0259 he\u00e7 kim\u0259 z\u0259rr\u0259 q\u0259d\u0259r Harunla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q etm\u0259y\u0259 icaz\u0259 verm\u0259m\u0259sin\u0259 baxmayaraq, b\u0259zi l\u0259yaq\u0259tli v\u0259 imanl\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 \u0259mr etmi\u015fdi ki, Harunun hakimiyy\u0259t s\u0131ralar\u0131na n\u00fcfuz edib dar g\u00fcnd\u0259 dostlar\u0131n\u0131n k\u00f6m\u0259yin\u0259 g\u0259lsinl\u0259r v\u0259 al\u0131nan q\u0259rarlar\u0131 \u00f6z dostlar\u0131na bildirsinl\u0259r. Nec\u0259 ki, \u018fli ibn Y\u0259qtin\u0259 Harunun v\u0259ziri olaraq \u015fi\u0259l\u0259r\u0259 v\u0259 dostlar\u0131na yard\u0131m etm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn icaz\u0259 vermi\u015fdi. Bir g\u00fcn \u0130mam (\u0259) ona bel\u0259 bir m\u0259ktub yazd\u0131: \u201cT\u0259k olanda bizim kimi d\u0259st\u0259maz al, ba\u015fqalar\u0131 il\u0259 olanda is\u0259 onlar kimi d\u0259st\u0259maz al! Harunun s\u0259ni yoxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn verdiyi h\u0259diyy\u0259l\u0259ri q\u0259bul et!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>HARUNUN \u0130MAM MUSAYA (\u0259) VERD\u0130Y\u0130 SUALLAR V\u018f ALDI\u011eI CAVABLAR<\/strong><br \/>\nHarun \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131 ki, \u0130mama (\u0259) el\u0259 suallar versin ki, o da cavab\u0131n\u0131 bilm\u0259yib n\u00fcfuzdan d\u00fc\u015fs\u00fcn. Lakin h\u0259r d\u0259f\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) elm d\u0259ryas\u0131na yax\u0131nla\u015fanda r\u00fcsvay olurdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O c\u00fcml\u0259d\u0259n d\u0259 bir d\u0259f\u0259 Harun \u0130mam\u0131 (\u0259) M\u0259din\u0259d\u0259n Ba\u011fdada g\u0259tirib onunla m\u00fcbahis\u0259 etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131:<br \/>\nHarun: Uzun m\u00fcdd\u0259tdir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcb cavab\u0131n\u0131 tapmad\u0131\u011f\u0131m bir \u015feyi sizd\u0259n soru\u015fmaq ist\u0259yir\u0259m. Xahi\u015f edir\u0259m m\u0259nim cavab\u0131m\u0131 verin.<br \/>\n\u0130mam (\u0259): \u018fg\u0259r dan\u0131\u015fmaqda s\u0259rb\u0259st olsam, cavab\u0131n\u0131 ver\u0259r\u0259m.<br \/>\nHarun: S\u0259rb\u0259stsiniz, ist\u0259diyinizi buyurun.<br \/>\nHarun: N\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 siz bel\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrs\u00fcn\u00fcz ki, bizl\u0259rd\u0259n, y\u0259ni Abbas \u00f6vladlar\u0131ndan \u00fcst\u00fcns\u00fcn\u00fcz? Halbuki biz eyni a\u011facdan\u0131q, y\u0259ni Ha\u015fimi \u00f6vlad\u0131y\u0131q.<br \/>\n\u0130mam (\u0259): Biz Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) sizd\u0259n yax\u0131n\u0131q.<br \/>\nHarun: Nec\u0259?<br \/>\n\u0130mam (\u0259): Bel\u0259 ki, bizim atam\u0131z \u018fbu Talib il\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259rin atas\u0131 Abdullah eyni ata-anadand\u0131r, lakin sizin atan\u0131z Abbas t\u0259kc\u0259 ata t\u0259r\u0259find\u0259n Pey\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259 qohumdur.<br \/>\nHarun: Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) v\u0259fat ed\u0259nd\u0259 sizin atan\u0131z \u018fbu Talib (\u0259) d\u00fcnyadan getmi\u015fdi, ancaq bizim atam\u0131z Abbas h\u0259l\u0259 sa\u011f idi v\u0259 m\u0259lumdur ki, \u0259mi ya\u015fay\u0131nca \u0259mio\u011fluna, y\u0259ni siz\u0259, irs \u00e7atmaz.<br \/>\n\u0130mam (\u0259): \u00d6vlad olunca da \u0259miy\u0259 irs \u00e7atmaz. Dem\u0259k Fatimeyi-Z\u0259hra ola-ola sizin atan\u0131z Abbasa da irs \u00e7atmaz.<br \/>\nHarun: Onda n\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 xalqa icaz\u0259 verirsiniz ki, sizi Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u00f6vlad\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rs\u0131nlar. Halbuki siz \u018flinin (\u0259) \u00f6vlad\u0131s\u0131n\u0131z. \u00c7\u00fcnki h\u0259r k\u0259si atas\u0131 il\u0259 tan\u0131yarlar v\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) d\u0259 ana t\u0259r\u0259fd\u0259n sizin baban\u0131zd\u0131r.<br \/>\n\u0130mam (\u0259): \u018fg\u0259r Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) dirilib sizin q\u0131z\u0131n\u0131z\u0131n el\u00e7iliyin\u0259 g\u0259ls\u0259, q\u0131z\u0131n\u0131z\u0131 ona ver\u0259rsiniz?<br \/>\nHarun: M\u0259mnuniyy\u0259tl\u0259.<br \/>\n\u0130mam (\u0259): Amma Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) he\u00e7 vaxt m\u0259nim q\u0131z\u0131m\u0131n el\u00e7iliyin\u0259 g\u0259lm\u0259z?<br \/>\nHarun: Niy\u0259?<br \/>\n\u0130mam (\u0259): \u00c7\u00fcnki o ana t\u0259r\u0259fd\u0259n olsa bel\u0259 yen\u0259 m\u0259nim atamd\u0131r. Lakin s\u0259nin atan deyildir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 m\u0259n \u00f6z\u00fcm\u00fc Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u00f6vlad\u0131 adland\u0131ra bil\u0259r\u0259m.<br \/>\n\u0130mam\u0131n (\u0259) tutarl\u0131 cavablar\u0131 Harunu susdurdu v\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) ondan bir \u015fey ist\u0259m\u0259sini xahi\u015f etdi. \u0130mam (\u0259) is\u0259 bel\u0259 buyurdu: \u201cM\u0259n sizd\u0259n he\u00e7 bir \u015fey ist\u0259mir\u0259m. Yaln\u0131z icaz\u0259 verin s\u0259rb\u0259st olaq v\u0259 \u00f6z i\u015fimizi g\u00f6r\u0259k.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130MAM KAZ\u0130M\u0130N (\u0259) QOHUMLARINDAN B\u0130R\u0130N\u0130N X\u018fYAN\u018fT\u0130<\/strong><br \/>\n\u0130mam Musan\u0131n (\u0259) qarda\u015f\u0131 \u0130smay\u0131l\u0131n o\u011flu \u018fli Harunun dostlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n Ba\u011fdada d\u0259v\u0259t olunmu\u015fdu ki, oraya gedib Harunu \u0130mam Musa ibn C\u0259f\u0259rin (\u0259) i\u015fl\u0259rind\u0259n x\u0259b\u0259rdar etsin. \u0130mam (\u0259) \u0259hvalat\u0131 \u00f6yr\u0259nib \u018flini \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131 v\u0259 ona buyurdu: \u201cHara getm\u0259k ist\u0259yirs\u0259n? \u201dDedi: \u201cBa\u011fdada.\u201d Buyurdu: \u201dN\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? \u201d Dedi: \u201cBorcluyam. Ona g\u00f6r\u0259 Ba\u011fdada gedir\u0259m ki, b\u0259lk\u0259 borclar\u0131m\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn pul tap\u0131m.\u201d \u0130mam (\u0259) buyurdu: \u201cM\u0259n s\u0259nin b\u00fct\u00fcn borclar\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259yib, ail\u0259nin x\u0259rcl\u0259rini \u00f6z \u00f6hd\u0259m\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcr\u0259m.\u201d \u018fli q\u0259bul etm\u0259yib yen\u0259 d\u0259 getm\u0259k ist\u0259diyini bildirdi. N\u0259hay\u0259t \u0130mama (\u0259) bel\u0259 dedi: \u201cM\u0259n getm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lmi\u015f\u0259m v\u0259 sizd\u0259n m\u0259n\u0259 n\u0259sih\u0259t verm\u0259yinizi ist\u0259yir\u0259m.\u201d<br \/>\n\u0130mam Kazim (\u0259) buyurdu: \u201cS\u0259n\u0259 m\u0259nim qan\u0131mda \u015f\u0259rik olmama\u011f\u0131n\u0131 v\u0259siyy\u0259t edir\u0259m. \u00c7\u00fcnki sonu yax\u015f\u0131 deyildir.\u201d<br \/>\n\u018fli ibn \u0130smay\u0131l bir \u015fey qanmay\u0131b yen\u0259 n\u0259sih\u0259t verm\u0259sini ist\u0259di. \u0130mam (\u0259) yen\u0259 eyni c\u00fcml\u0259ni t\u0259krar etdi. Lakin \u018fli bilm\u0259yirdi ki, \u0130mam (\u0259) n\u0259l\u0259rin ba\u015f ver\u0259c\u0259yind\u0259n x\u0259b\u0259rdard\u0131r?<br \/>\n\u018fli getm\u0259k ist\u0259dikd\u0259 \u0130mam (\u0259) ona \u00fc\u00e7 y\u00fcz dinar verib \u201cBu da balalar\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcn\u201d \u2013 dedi. \u018fli pulu al\u0131b getdi.<br \/>\nSonra \u0130mam (\u0259) orada olanlara t\u0259r\u0259f d\u00f6n\u00fcb bel\u0259 buyurdu: \u201dAllaha and olsun ki, bu qarda\u015fo\u011flum m\u0259nim qan\u0131ma \u015f\u0259rik olub u\u015faqlar\u0131m\u0131 yetim qoyacaq!\u201d Dedil\u0259r: \u201cEy Pey\u011f\u0259mb\u0259rin \u00f6vlad\u0131, s\u0259n onun x\u0259yan\u0259t ed\u0259c\u0259yini bil\u0259-bil\u0259 n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00f6m\u0259k etdin?\u201d Buyurdu: \u201cBabam H\u0259zr\u0259t Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) bel\u0259 buyurmu\u015fdur: \u201cH\u0259r kim qohumlar\u0131ndan birinin m\u0259h\u0259bb\u0259t v\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda ona pislik ets\u0259, Allah ona \u0259zab ver\u0259c\u0259k v\u0259 o, \u00f6z h\u0259d\u0259fin\u0259 \u00e7atmayacaq.\u201d \u0130mam buyurdu\u011fu kimi d\u0259 oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fli Ba\u011fdada g\u0259lib Y\u0259hya B\u0259rm\u0259kinin evin\u0259 getdi v\u0259 onunla birlikd\u0259 Harunun yan\u0131na g\u0259lib ona dedi: \u201cEy Harun, Musa ibn C\u0259f\u0259r (\u0259) M\u0259din\u0259d\u0259 h\u00f6kum\u0259t qurub v\u0259 \u0259trafdan ona \u00e7oxlu pul g\u0259lir. Bel\u0259 q\u0259rara g\u0259lib ki, sizin \u0259leyhiniz\u0259 qiyam edib xilaf\u0259tinizi devirsin.\u201d Bu s\u00f6zl\u0259ri e\u015fid\u0259n Harun sevinib ona iki y\u00fcz dirh\u0259m pul verdi. \u018fli pullar\u0131 al\u0131b sevin\u0259-sevin\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131 ki, evin\u0259 qay\u0131ts\u0131n, lakin bu zaman bo\u011faz\u0131ndan bir a\u011fr\u0131 tutdu ki, el\u0259 orada da h\u0259lak oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Harun M\u0259din\u0259y\u0259 g\u0259l\u0259r\u0259k \u0130mam\u0131 (\u0259) tutub zindana salmaq q\u0259rar\u0131na g\u0259ldi. H\u0259min ild\u0259 h\u0259r t\u0259r\u0259f\u0259 m\u0259ktub yaz\u0131b ham\u0131n\u0131 bir yer\u0259 y\u0131\u011fd\u0131 v\u0259 M\u0259kk\u0259 il\u0259 M\u0259din\u0259y\u0259 getdi. Qay\u0131danda is\u0259 M\u0259din\u0259 valisin\u0259 \u0130mam\u0131 (\u0259) tutub B\u0259sr\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259k \u0259mrini verdi. \u0130mam (\u0259) bir il B\u0259sr\u0259 valisi Y\u0259hyan\u0131n zindan\u0131nda qald\u0131. \u0130mam\u0131n (\u0259) insani v\u0259 ibadi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri Y\u0259hyaya el\u0259 t\u0259sir qoymu\u015fdu ki, o, Haruna bel\u0259 yazd\u0131: \u201cEy Harun! M\u0259n bu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 o H\u0259zr\u0259td\u0259n (\u0259) yax\u015f\u0131l\u0131q v\u0259 pakl\u0131qdan ba\u015fqa he\u00e7 bir \u015fey g\u00f6rm\u0259mi\u015f\u0259m v\u0259 bundan art\u0131q onu zindanda saxlaya bilm\u0259r\u0259m. Onu geri al, yoxsa azad ed\u0259c\u0259y\u0259m!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Harunun \u0259mri il\u0259 o b\u00f6y\u00fck \u015f\u0259xsiyy\u0259ti Ba\u011fdada apar\u0131b F\u0259zlin zindan\u0131nda h\u0259bs etdil\u0259r. O da, Y\u0259hya kimi, \u0130mam\u0131n (\u0259) \u0259xlaq\u0131na heyran olub Harundan \u0130mam\u0131 (\u0259) ondan t\u0259hvil almas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b etdi. N\u0259hay\u0259t o H\u0259zr\u0259ti (\u0259) al\u00e7aq, x\u0259bis v\u0259 napak birisi olan Sindi ibn \u015eahikin zindan\u0131na g\u00f6nd\u0259rdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130MAM MUS\u018fBN\u018f C\u018fF\u018fR\u0130N (\u0259) Z\u0130NDANDAKI M\u00dcQAV\u0130M\u018fT\u0130<\/strong><br \/>\nHarun hans\u0131 yolla olursa olsun, \u0130mam\u0131n (\u0259) n\u0259z\u0259rini \u00f6z\u00fcn\u0259 c\u0259lb etm\u0259k ist\u0259yirdi. Bir g\u00fcn Y\u0259hya ibn Xalisi onu ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn raz\u0131l\u0131q almaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 o H\u0259zr\u0259tin (\u0259) yan\u0131na zindana g\u00f6nd\u0259rdi. Amma \u0130mam (\u0259) buna raz\u0131 olmad\u0131. H\u0259zr\u0259t Kazim (\u0259) Haruna bel\u0259 yazd\u0131: \u201cBurada h\u0259r g\u00fcn\u00fcm m\u0259n\u0259 \u00e7\u0259tin ke\u00e7s\u0259 d\u0259, s\u0259n rifah i\u00e7ind\u0259 olacaqsan. Cinay\u0259tkarlar\u0131n z\u0259r\u0259r\u0259 d\u00fc\u015f\u0259c\u0259yi g\u00fcn\u00fc g\u00f6zl\u0259 ki, ikimiz d\u0259 o g\u00fcn\u00fcn \u015fahidi olaca\u011f\u0131q.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130mam (\u0259) he\u00e7 bir v\u0259chl\u0259 Haruna t\u0259slim olmad\u0131 v\u0259 zindan\u0131n \u0259n a\u011f\u0131r \u015f\u0259raitind\u0259 bel\u0259 sars\u0131lmadan m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tarix\u00fcl-x\u00fcl\u0259fa (s\u0259h. 259) kitab\u0131n\u0131n material\u0131na \u0259sas\u0259n M\u0259nsur D\u0259vaniqi el\u0259 x\u0259lif\u0259l\u0259rd\u0259n idi ki, hakimiyy\u0259tini qorumaq v\u0259 dayaqlar\u0131n\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259kd\u0259n \u00f6tr\u00fc g\u00fcnahs\u0131z insanlar\u0131 bel\u0259 q\u0259tl\u0259 yetirm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kinmirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00fcxalif sand\u0131\u011f\u0131 s\u00fcnni v\u0259 \u015fi\u0259 olmas\u0131na baxmayaraq h\u0259r k\u0259si m\u0259hv etm\u0259y\u0259 qadir olan M\u0259nsur s\u00fcnni m\u0259zh\u0259bind\u0259n alim v\u0259 f\u0259qihl\u0259rin d\u0259 bir ne\u00e7\u0259sin\u0259 i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r vermi\u015fdi. Bel\u0259 ki, \u018fbu H\u0259nif\u0259ni M\u0259nsurun \u0259leyhin\u0259 fitva verdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn \u015fallaqlay\u0131b h\u0259bs etmi\u015fdi. \u0130mam \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131n\u0131 Abbasil\u0259r s\u00fclal\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi r\u0259qib hesab ed\u0259n M\u0259nsur D\u0259vaniqi \u0130mam Sadiq (\u0259) v\u0259 \u0130mam Kazimi (\u0259) \u00e7ox ciddi n\u0259zar\u0259t alt\u0131nda saxlay\u0131rd\u0131. Ondan sonra da onun yerini tutmu\u015f \u00f6vladlar\u0131 da \u018fhli-Beytl\u0259 (\u0259) ox\u015far v\u0259 b\u0259z\u0259n d\u0259 daha \u015fidd\u0259tli davran\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130mam Kazim (\u0259), siyasi olaylara qo\u015fulmadan \u0130mam Baqir (\u0259) v\u0259 \u0130mam Sadiq (\u0259) t\u0259r\u0259find\u0259n yarad\u0131lm\u0131\u015f elm m\u0259rk\u0259zinin idar\u0259si il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmas\u0131na baxmayaraq zaman-zaman d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn zal\u0131m h\u00f6kmdarlar\u0131n\u0131n t\u0259zyiqin\u0259 m\u0259ruz qal\u0131rd\u0131. \u018fl\u0259vil\u0259rin (\u0130mam \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131n\u0131n) ictimai v\u0259 siyasi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 hakimiyy\u0259tin \u0130slam dinin\u0259 zidd v\u0259 insaniyy\u0259td\u0259n k\u0259nar \u0259m\u0259ll\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00f6vqel\u0259rind\u0259n rahats\u0131z olan Abbasi h\u00f6kmdarlar\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259nin h\u0259llini \u0130mam Musan\u0131n (\u0259) h\u0259bsind\u0259 v\u0259 sonda is\u0259 aradan g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259 g\u00f6rd\u00fcl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0259hay\u0259t uzun ill\u0259r h\u0259bsd\u0259 \u00f6mr\u00fcn\u00fc s\u00fcr\u0259n \u0130mam Kazim (\u0259) hicr\u0259tin 183-c\u00fc (ba\u015fqa bir versiyaya g\u00f6r\u0259 186) ilind\u0259 35 il imam\u0259td\u0259n sonra Harunun \u0259mri il\u0259 z\u0259h\u0259rl\u0259n\u0259r\u0259k m\u0259zlumcas\u0131na \u015f\u0259hid edildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">19 o\u011ful, 18 q\u0131z atas\u0131 \u0130mam Kazim (\u0259) \u015f\u0259hid olduqdan sonra Ba\u011fdad\u0131n \u0259traf\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n \u201cQ\u00fcrey\u015f q\u0259biristanl\u0131\u011f\u0131\u201dnda d\u0259fn edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Z\u0130NDANLARIN ARDICIL OLARAQ D\u018fY\u0130\u015eD\u0130R\u0130LM\u018fS\u0130<\/strong><br \/>\nZindanlar\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259sinin s\u0259b\u0259bi, Harun zindan qarovul\u00e7ular\u0131ndan \u0130mam\u0131 (\u0259) \u00f6ld\u00fcrm\u0259l\u0259rini t\u0259l\u0259b etdikd\u0259 onlar\u0131n he\u00e7 birinin bu i\u015f\u0259 raz\u0131 olmamas\u0131 idi. N\u0259hay\u0259t da\u015f\u00fcr\u0259kli c\u0259llad Sindi \u0130mam\u0131 (\u0259) z\u0259h\u0259rl\u0259di.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Harun yalan\u00e7\u0131 \u015fahid tutmaqla, \u0130mam\u0131n (\u0259) zindanda \u00f6z \u0259c\u0259li il\u0259 \u00f6ld\u00fcy\u00fcn\u00fc s\u00fcbut etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131. Bu hiyl\u0259 il\u0259 h\u0259m \u00f6z\u00fcn\u0259 b\u0259ra\u0259t qazand\u0131rmaq, h\u0259m d\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) t\u0259r\u0259fdarlar\u0131n\u0131n \u00fcsyan\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq ist\u0259yirdi. Lakin onun bu hiyl\u0259si ba\u015f tutmad\u0131 v\u0259 n\u0259hay\u0259t Harunun qohumlar\u0131ndan olan S\u00fcleyman\u0131n c\u0259hdl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 Ba\u011fdadda \u00fcsyan ba\u015f verdi. N\u0259tic\u0259d\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) c\u0259naz\u0259sini gizlinc\u0259 d\u0259fn ed\u0259 bilm\u0259m\u0259l\u0259ri, el\u0259c\u0259 d\u0259 Harunun \u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u0259 \u0259zadarlara qo\u015fularaq d\u0259fn m\u0259rasimind\u0259 i\u015ftirak etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalmas\u0131 il\u0259 yekunla\u015fd\u0131. Harunun b\u00fct\u00fcn m\u0259nfur planlar\u0131na r\u0259\u011fm\u0259n \u0130mam Kazim (\u0259) \u0259zadarlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Kazimeynd\u0259 torpa\u011fa tap\u015f\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130MAM MUSANIN (\u0259) S\u018fHAB\u018fL\u018fR\u0130<\/strong><br \/>\nH\u0259zr\u0259t Kazimin (\u0259) atas\u0131 \u0130mam Sadiq (\u0259) v\u0259fat ed\u0259nd\u0259 onun t\u0259l\u0259bl\u0259ri \u0130mam Museyi-Kazimin (\u0259) \u0259traf\u0131na topla\u015f\u0131b 33 il \u0259rzind\u0259 o H\u0259zr\u0259tin (\u0259) elm v\u0259 bilik \u00fcmman\u0131ndan yararland\u0131. H\u0259min t\u0259l\u0259bl\u0259rd\u0259n b\u0259zisinin adlar\u0131n\u0131 qeyd edirik:<br \/>\n1. \u0130bn \u018fbi \u00dcm\u0259yr: Bu \u015f\u0259xs \u00fc\u00e7 imam\u0131n (\u0130mam Museyi-Kazim (\u0259), \u0130mam Riza (\u0259) v\u0259 \u0130mam Cavad (\u0259)) m\u0259hz\u0259rind\u0259n yararlan\u0131b v\u0259 \u00f6z z\u0259man\u0259sinin tan\u0131nm\u0131\u015f aliml\u0259rind\u0259n hesab olunurdu. Ondan \u00e7oxlu r\u0259vay\u0259tl\u0259r yadigar qalm\u0131\u015fd\u0131r.<br \/>\nO zaman\u0131n h\u00f6kum\u0259tin\u0259 x\u0259b\u0259r vermi\u015fdil\u0259r ki, \u0130bn \u00dcm\u0259yr \u0130raq \u015fi\u0259l\u0259rini tan\u0131y\u0131r. Onu tutub tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 adamlar\u0131n dem\u0259sini t\u0259l\u0259b etdikd\u0259 q\u0259bul etm\u0259diyind\u0259n soyundurub xurma a\u011fac\u0131na ba\u011flad\u0131lar. \u015eallaqla y\u00fcz z\u0259rb\u0259 vursalar da lakin he\u00e7 bir \u015fey dem\u0259di.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eeyx M\u00fcfidin verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259 bu b\u00f6y\u00fck s\u0259hab\u0259ni 17 il zindana sal\u0131b, mal-m\u00fclk\u00fcn\u00fc m\u0259hv etdil\u0259r, lakin b\u00fct\u00fcn \u0259zab-\u0259ziyy\u0259tl\u0259r\u0259 d\u00f6z\u0259r\u0259k he\u00e7 bir s\u00f6z dan\u0131\u015fmad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">2. \u018fli ibn Y\u0259qtin: \u0130mam Sadiqin (\u0259) dostlar\u0131ndan idi.<br \/>\nM\u0259rvan onu t\u0259qib ed\u0259r\u0259k tutdurmaq ist\u0259s\u0259 d\u0259 arvad-u\u015fa\u011f\u0131n\u0131 M\u0259din\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rib \u00f6z\u00fc qa\u00e7ma\u011fa nail oldu. \u018fm\u0259vil\u0259r devrilib yerin\u0259 Abbasil\u0259r ke\u00e7\u0259n kimi Kuf\u0259y\u0259 qay\u0131d\u0131b Abbasil\u0259rl\u0259 yax\u0131n \u0259laq\u0259 qurdu v\u0259 d\u00f6vl\u0259t m\u0259qamlar\u0131nda y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7ataraq \u015fi\u0259l\u0259r\u0259 b\u00f6y\u00fck yard\u0131mlar etdi.<br \/>\nHarun onu \u00f6z v\u0259ziri t\u0259yin etmi\u015fdi. Amma o, \u0259slind\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) m\u0259muru idi v\u0259 \u0130mam\u0131n (\u0259) \u0259mrl\u0259rini yerin\u0259 yetirirdi.<br \/>\nO, d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 Abbasil\u0259rd\u0259n uzaqla\u015fmaq ist\u0259s\u0259 d\u0259, \u0130mam (\u0259) buna mane olmu\u015fdu. O, \u0130mam (\u0259) zindanda ik\u0259n v\u0259fat etdi. Ondan \u018fhli-Beyt (\u0259) \u0259s\u0259rl\u0259ri olan bir \u00e7ox kitablar yadigar qalm\u0131\u015fd\u0131r.<br \/>\n3. M\u00f6mini-Taq: O, \u0130mam Sadiq (\u0259) v\u0259 \u0130mam Museyi-Kazimin (\u0259) \u0259shab\u0131ndan idi. \u0130mam Sadiq (\u0259) onu \u0259shab\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fckl\u0259rind\u0259n sayaraq ona \u00e7ox \u0259h\u0259miyy\u0259t verirdi. M\u00f6min m\u00fcbahis\u0259d\u0259 \u00e7ox bacar\u0131ql\u0131 idi, bel\u0259 ki, h\u0259r kiml\u0259 m\u00fcbahis\u0259 ets\u0259ydi qalib g\u0259l\u0259rdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130mam Sadiq (\u0259) onun bar\u0259sind\u0259 bel\u0259 buyurmu\u015fdur: \u201cM\u00f6min, ovunun ba\u015f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcn\u00fc alan qartal kimidir.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">4. Hi\u015fam ibn H\u0259k\u0259m: O, elmi m\u00fcbahis\u0259l\u0259rd\u0259 usta idi v\u0259 h\u0259r yerd\u0259 elmi m\u0259s\u0259l\u0259 qaba\u011fa g\u0259ldikd\u0259 \u0130mam Sadiq (\u0259) onu g\u00f6nd\u0259r\u0259rdi ki, h\u0259min m\u0259s\u0259l\u0259ni h\u0259ll etsin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130maml\u0131qla \u0259laq\u0259dar m\u00f6vzularda d\u0259rin biliy\u0259 malik v\u0259 haz\u0131rcavab idi. T\u00f6vhid v\u0259 \u0259qaidl\u0259 \u0259laq\u0259dar m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 ustad say\u0131l\u0131rd\u0131. O, \u00e7oxlu kitablar yaz\u0131b, ayr\u0131-ayr\u0131 aliml\u0259rl\u0259 m\u00fcbahis\u0259 edib, ham\u0131s\u0131n\u0131 m\u0259hkum etmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kit\u0430b\u0131n \u0430d\u0131:\u00a0<strong>On d\u00f6rd m\u0259sumu tan\u0131yaq<\/strong><br \/>\nT\u04d9rc\u00fcm\u04d9 \u0435d\u04d9n:\u00a0<strong>A. F\u0259sihi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>857HARUNUN M\u00d6VLA \u018fL\u0130 (\u0259) XAN\u018fDANINA QAR\u015eI ETD\u0130Y\u0130 Z\u00dcLML\u018fR Harun, \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131n\u0131n Abbasil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparmas\u0131ndan \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kirdi v\u0259 h\u0259r nec\u0259 olursa olsun, xalq\u0131 \u018fli (\u0259) ail\u0259sind\u0259n ay\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. \u015eairl\u0259r\u0259 \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131 haqq\u0131nda yaramaz s\u00f6zl\u0259r dem\u0259k v\u0259 onlar\u0131 istehza etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7oxlu pul verirdi. \u015ei\u0259 v\u0259 \u018fli (\u0259) \u00f6vladlar\u0131 olan seyidl\u0259ri Ba\u011fdaddan M\u0259din\u0259y\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,7],"tags":[28],"class_list":["post-805","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-alullah","category-tarix","tag-imam-kazim-"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/805","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=805"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/805\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":811,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/805\/revisions\/811"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=805"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=805"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=805"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}