{"id":958,"date":"2025-07-22T18:18:09","date_gmt":"2025-07-22T14:18:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=958"},"modified":"2025-07-20T19:17:08","modified_gmt":"2025-07-20T15:17:08","slug":"cenab-eli-ekber-e","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rizvan.net\/?p=958","title":{"rendered":"C\u018fNAB \u018fL\u0130 \u018fKB\u018fR (\u0259)"},"content":{"rendered":"<div class='epvc-post-count'><span class='epvc-eye'><\/span>  <span class=\"epvc-count\"> 815<\/span><\/div><p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t S\u0259yyid\u00fc\u015f-\u015e\u00fch\u0259da \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) x\u0259l\u0259f \u00f6vlad\u0131 H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259), hicri q\u0259m\u0259ri tarixinin 43-c\u00fc ili, \u015eaban ay\u0131n\u0131n 11-d\u0259\u00a0 M\u0259din\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7\u0131b.<sup><strong>1<\/strong><\/sup><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fziz atas\u0131 H\u0259zr\u0259t \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) v\u0259 anas\u0131 is\u0259 iff\u0259tli xan\u0131m Leyla binti \u018fbi M\u0259rr\u0259 ibn \u00dcrv\u0259 ibn M\u0259sud S\u0259q\u0259fidir.<sup><strong>2<\/strong><\/sup> \u0130lamun-Nisa kitab\u0131nda Leyla xan\u0131m haqq\u0131nda bel\u0259 yaz\u0131l\u0131b: &#8220;O, d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn \u0259n f\u0259zil\u0259tli xan\u0131mlar\u0131ndan idi.&#8221; Amma Leyla xan\u0131m\u0131n do\u011fum v\u0259 v\u0259fat tarixi m\u0259lum deyil. Nec\u0259 ki, onun K\u0259rb\u0259laya g\u0259lib g\u0259lm\u0259m\u0259si d\u0259 m\u0259lum deyil. M\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr ki, K\u0259rb\u0259la hadis\u0259sind\u0259n qabaq v\u0259fat etmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259rin (\u0259) \u015f\u0259hid oldu\u011fu vaxt ne\u00e7\u0259 ya\u015f\u0131 olmas\u0131 haqq\u0131nda m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r vard\u0131r. B\u0259zil\u0259ri 18, bir d\u0259st\u0259si 19, ba\u015fqa bir d\u0259st\u0259 is\u0259 25 ya\u015f oldu\u011funu qeyd etmi\u015fl\u0259r.<sup><strong>3<\/strong><\/sup><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fbulf\u0259r\u0259c \u0130sf\u0259hani, Mu\u011feyr\u0259d\u0259n r\u0259vay\u0259t edir ki, bir g\u00fcn M\u00fcaviy\u0259 ibn \u018fbi Sufyan (Allah\u0131n l\u0259n\u0259ti olsun h\u0259r ikisin\u0259) \u00f6z \u0259traf\u0131nda olanlara dedi:&#8221; Sizc\u0259 \u00fcmm\u0259td\u0259n xilaf\u0259t\u0259 \u0259n layiqli insan kimdir?&#8221; Yan\u0131ndak\u0131lar yaltaqcas\u0131na dedil\u0259r:&#8221; Xilaf\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259nd\u0259n daha layiqlisini tan\u0131m\u0131r\u0131q&#8221;. M\u00fcaviy\u0259 dedi:&#8221; Siz dediyiniz kimi deyil. \u018fksin\u0259 xilaf\u0259t\u0259 \u0259n layiqli \u015f\u0259xs \u018fli ibni Huseyndir (\u0259) ki, babas\u0131 da Allah\u0131n r\u0259suludur. Onda\u00a0 B\u0259ni Ha\u015fimin \u015f\u00fcca\u0259ti, B\u0259ni \u00dcm\u0259yy\u0259nin s\u0259xav\u0259ti v\u0259 S\u0259qifin q\u00fcruru \u00f6z\u00fcn\u00fc \u0259ks etdirir&#8221; .<sup><strong>4<\/strong><\/sup><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fli \u018fkb\u0259rin (\u0259) H\u0259zr\u0259t \u0130mam Zeynul-Abidind\u0259n (\u0259) b\u00f6y\u00fck ya ki\u00e7ik olmas\u0131nda tarix\u00e7il\u0259r aras\u0131nda f\u0259rqli fikirl\u0259r vard\u0131r. \u0130mam Zeynul-Abidind\u0259n (\u0259) n\u0259ql olunan bir h\u0259disd\u0259n anlamaq olur ki, o, \u018fli \u018fkb\u0259rd\u0259n (\u0259) ya\u015fda ki\u00e7ik olub. H\u0259zr\u0259t bel\u0259 buyurur: \u0643\u0627\u0646 \u0644\u064a \u0627\u062e \u064a\u0642\u0627\u0644 \u0644\u0647 \u0639\u0644\u064a\u0651 \u0627\u0643\u0628\u0631 \u0645\u0646\u0651\u064a \u0642\u062a\u0644\u0647 \u0627\u0644\u0646\u0627\u0633\u00a0 &#8211; &#8220;M\u0259nim bir qarda\u015f\u0131m var idi ona \u018fli deyilirdi, m\u0259nd\u0259n b\u00f6y\u00fck idi, insanlar onu \u00f6ld\u00fcrd\u00fc&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259rin (\u0259) m\u00fcbar\u0259k q\u0259bri K\u0259rb\u0259lada H\u0259zr\u0259t \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) ayaq t\u0259r\u0259find\u0259dir ki, m\u0259hz buna g\u00f6r\u0259 \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) q\u0259bri alt\u0131 g\u00fc\u015f\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir. A\u015fura ziyar\u0259tinin salam hiss\u0259sin\u0259 \u00e7atanda \u018fli ibni H\u00fcseyn\u0259 salam olsun dey\u0259nd\u0259, \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0259ql olunur ki, bir g\u00fcn \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) \u0259ziz atas\u0131ndan M\u0259din\u0259nin valisin\u0259 bir ismar\u0131c \u00e7atd\u0131r\u0131r. Ax\u0131rda M\u0259din\u0259nin valisi o H\u0259zr\u0259td\u0259n (\u0259) ad\u0131n\u0131 soru\u015fur. H\u0259zr\u0259t (\u0259) cavab verir: &#8220;\u018flidir.&#8221; Soru\u015fur:&#8221;Qarda\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 n\u0259dir?&#8221;\u00a0 Buyurur: &#8220;\u018flidir.&#8221; Vali \u0259s\u0259bl\u0259\u015fib bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 dedi: &#8220;\u018fli, \u018fli, \u018fli, atan n\u0259 ist\u0259yir? B\u00fct\u00fcn \u00f6vladlar\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 \u018fli qoyur&#8221;. Bu s\u00f6hb\u0259td\u0259n sonra \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) hadis\u0259ni atas\u0131 \u0130mam H\u00fcseyn\u0259 (\u0259) dan\u0131\u015f\u0131r. \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) buyurur: &#8220;Allaha and olsun \u0259g\u0259r Allah m\u0259n\u0259 onlarla o\u011flan \u00f6vlad\u0131 inay\u0259t ets\u0259ydi ham\u0131s\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 \u018fli qoyard\u0131m v\u0259 \u0259g\u0259r onlarla q\u0131z \u00f6vlad\u0131 n\u0259sib ets\u0259ydi ham\u0131s\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 Fatim\u0259 qoyard\u0131m&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259rin \u015f\u0259xsiyy\u0259ti haqda yaz\u0131rlar ki, o, g\u00f6z\u0259l, xo\u015f sima, xo\u015f dil, \u015f\u00fcca\u0259tli bir cavan idi. O, xarakter, \u0259hval-ruhiyy\u0259 v\u0259 g\u00f6z\u0259llikd\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s) \u0259n \u00e7ox ox\u015fayan \u015f\u0259xs idi, \u015f\u00fcca\u0259t v\u0259 igidlikd\u0259 H\u0259zr\u0259t \u018fli ibn \u018fbu Talibd\u0259n (\u0259) irs aparm\u0131\u015f, b\u00fct\u00fcn insani keyifiyy\u0259tl\u0259r\u0259 yiy\u0259l\u0259nmi\u015fdir.<strong><sup>5<\/sup><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O H\u0259zr\u0259tin \u015f\u00fcca\u0259ti, d\u00f6y\u00fc\u015fk\u0259n bir igid olmas\u0131, dini uzaqg\u00f6r\u0259nliyi v\u0259 siyas\u0259t\u00e7i olmas\u0131 K\u0259rb\u0259la s\u0259f\u0259rind\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 A\u015fura g\u00fcn\u00fcnd\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rdir. Buna s\u00fcbut olaraq onun s\u00f6zl\u0259ri v\u0259 f\u0259dakarl\u0131\u011f\u0131 yet\u0259r. \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) B\u0259ni M\u0259qatilin m\u0259nzilini \u00f6t\u00fcb ke\u00e7\u0259n zaman at\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 onu ani olaraq yuxu apar\u0131r v\u0259 oyanan kimi \u201cinna lillah v\u0259 inna il\u0259yhi raciun\u201d deyib \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 bu k\u0259lm\u0259ni v\u0259 Allaha h\u0259mdi t\u0259krar edir. H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) \u0259ziz atas\u0131ndan bunun s\u0259b\u0259bini soru\u015fduqda \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) cavab verir: &#8220;Yuxuda g\u00f6rd\u00fcm ki, bir s\u00fcvari deyir ki, bu karvan \u00f6l\u00fcm\u0259 do\u011fru gedir&#8221;. \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) soru\u015fdu:&#8221;Biz haqq deyilikmi?&#8221; \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) buyurdu: &#8220;B\u0259li (haqq biziml\u0259dir)&#8221;. Sonra H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) buyurdu: &#8220;Haqq yolunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u0259kd\u0259n qorxumuz yoxdur&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">A\u015fura g\u00fcn\u00fc \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) yolda\u015flar\u0131 \u015f\u0259had\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131qdan sonra, din yolunda can\u0131n\u0131 f\u0259da etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn meydana getm\u0259y\u0259 ilk icaz\u0259 ist\u0259y\u0259n \u015f\u0259xs o, idi. Baxmayaraq ki, onun meydana getm\u0259si \u018fhli-Beyt (\u0259) v\u0259 \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca a\u011f\u0131r idi amma onun f\u0259dakarl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259 bundan ba\u015fqa bir \u015fey g\u00f6zl\u0259m\u0259k olmurdu. Meydana ged\u0259nd\u0259 \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259), o nam\u0259rd q\u00f6vmd\u0259n Allah d\u0259rgah\u0131na \u015fikay\u0259t edib onlara nifrin etdi. H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) meydana gedib bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n ordusu il\u0259 \u015f\u00fcca\u0259tl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fd\u00fc. \u015e\u0259had\u0259tind\u0259n sonra \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) \u00f6z \u00fcz\u00fcn\u00fc \u018fli \u018fkb\u0259rin (\u0259) qanl\u0131 \u00fcz\u00fcn\u0259 qoyub yenid\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 nifrin etdi: \u201cAllah s\u0259ni \u00f6ld\u00fcr\u0259n q\u00f6vm\u00fc \u00f6ld\u00fcrs\u00fcn\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) onun t\u0259rbiy\u0259sind\u0259, quran t\u0259limind\u0259 v\u0259 \u0130slam maarifind\u0259 bir s\u00f6zl\u0259 kamil bir insan kimi yeti\u015fm\u0259sind\u0259 s\u0259y g\u00f6st\u0259rmi\u015f v\u0259 \u0259sasl\u0131 rol oynam\u0131\u015fd\u0131r. A\u015fura g\u00fcn\u00fc f\u0259al \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259r\u0259n \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259), h\u0259mi\u015f\u0259 atas\u0131n\u0131n yan\u0131nda olub d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259 \u00e7ox ciddi m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) A\u015fura g\u00fcn\u00fc B\u0259ni Ha\u015fimd\u0259n \u015f\u0259hid olan ilk \u015f\u0259xs idi. Tan\u0131nm\u0131\u015f \u015f\u0259hidl\u0259r ziyar\u0259tnam\u0259sind\u0259 d\u0259 bel\u0259 oxuyuruq: \u018fss\u0259lamu \u0259l\u0259yk\u0259 ya \u0259vv\u0259lu q\u0259til\u0259 min n\u0259slin x\u0259yru s\u0259lil.<sup><strong>6<\/strong><\/sup><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259) A\u015fura g\u00fcn\u00fc \u00d6m\u0259r S\u0259din qo\u015funundan iki d\u0259f\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k iki y\u00fcz n\u0259f\u0259ri c\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259 vasil etdi. Sonda M\u0259rr\u0259 ibn Munq\u0259z \u018fbdi H\u0259zr\u0259tin (\u0259) m\u00fcbar\u0259k ba\u015f\u0131na bir z\u0259rb\u0259 endir\u0259r\u0259k \u015fidd\u0259tli yaralay\u0131r. Bundan sonra d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259r c\u00fcr\u0259t tap\u0131b ona h\u00fccum edib, q\u0131l\u0131nc v\u0259 niz\u0259 il\u0259 m\u0259zlumcas\u0131na onu vurub \u015f\u0259hid etdil\u0259r. \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) onun \u015f\u0259had\u0259tind\u0259n \u00e7ox q\u0259mgin olub, t\u0259sirl\u0259nib a\u011flad\u0131. \u018fli \u018fkb\u0259rin (\u0259) m\u00fcbar\u0259k ba\u015f\u0131n\u0131 dizin\u0259 alanda buyurdu: \u0648\u0644\u062f\u064a \u0639\u0644\u064a \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a \u0627\u0644\u062f\u0651\u0646\u064a\u0627 \u0628\u0639\u062f\u0643 \u0627\u0644\u0639\u0641\u0627 \u2013 &#8220;\u00d6vlad\u0131m \u018fli, s\u0259nd\u0259n sonra uf bu d\u00fcnyaya&#8221;.<sup><strong>7<\/strong><\/sup><\/p>\n<hr \/>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>1.<\/strong>\u00a0 &#8211; Must\u0259dr\u0259ku S\u0259fin\u0259tul-Bihar, \u018fli N\u0259mazi, c. 5, s. 388<br \/>\n<strong>2.<\/strong>\u00a0 &#8211; M\u0259qatilut-Talibin, \u018fbulf\u0259r\u0259c \u0130sf\u0259hani, s. 52<br \/>\n<strong>3.<\/strong>\u00a0 &#8211; Munt\u0259h\u0259l-Amal, c.1, s. 373 v\u0259 464<br \/>\n<strong>4.<\/strong>\u00a0 &#8211;\u00a0 \u018fl-\u0130r\u015fad, s. 458<br \/>\n<strong>5.<\/strong>\u00a0 &#8211; Muntah\u0259l-Amal<br \/>\n<strong>6.<\/strong> &#8211; Muntah\u0259l-Amal, c.1,\u00a0 s. 375<br \/>\n<strong>7.<\/strong> &#8211; H\u0259min m\u0259nb\u0259<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>815H\u0259zr\u0259t S\u0259yyid\u00fc\u015f-\u015e\u00fch\u0259da \u0130mam H\u00fcseynin (\u0259) x\u0259l\u0259f \u00f6vlad\u0131 H\u0259zr\u0259t \u018fli \u018fkb\u0259r (\u0259), hicri q\u0259m\u0259ri tarixinin 43-c\u00fc ili, \u015eaban ay\u0131n\u0131n 11-d\u0259\u00a0 M\u0259din\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7\u0131b.1 \u018fziz atas\u0131 H\u0259zr\u0259t \u0130mam H\u00fcseyn (\u0259) v\u0259 anas\u0131 is\u0259 iff\u0259tli xan\u0131m Leyla binti \u018fbi M\u0259rr\u0259 ibn \u00dcrv\u0259 ibn M\u0259sud S\u0259q\u0259fidir.2 \u0130lamun-Nisa kitab\u0131nda Leyla xan\u0131m haqq\u0131nda bel\u0259 yaz\u0131l\u0131b: &#8220;O, d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn \u0259n f\u0259zil\u0259tli [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[76,24],"class_list":["post-958","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-alullah","tag-hz-eli-ekbr-","tag-imam-huseyn-"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/958","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=958"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/958\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":961,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/958\/revisions\/961"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=958"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=958"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rizvan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=958"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}